سيرى در علوم قرآن ( فارسى ) — الصفحة ١٠٧
ديدار دوم -
شده است .
مطلب مهمى كه بايد در اينجا ذكر كنيم اين است كه فرود وحى به وسيله ملك به چند صورت انجام مىگرفت :
1 - پيامبر وحى را از ملك دريافت مىكرد ولى خود او را نمىديد به اين حالت در آيه‌اى كه در بالا آورديم ، اشاره شده است نَزَلَ بِهِ الرُّوحُ الْأَمِينُ عَلى قَلْبِكَ . و خود پيامبر در اشاره به اين حالت فرموده : « ان روح القدس نفث فى روعى » « 1 » . روح القدس در نفس و ذهن من دميد .
2 - پيامبر فرشته را به همان صورت اصلى مىديد اين حالت فقط دوبار اتفاق افتاد كه ظاهرا يك بار در آغاز بعثت و يك بار هم در معراج بود . قرآن كريم از اين دو ديدار خبر مىدهد :
ديدار اول -
ديدار اول -
عَلَّمَهُ شَدِيدُ الْقُوى ذُو مِرَّةٍ فَاسْتَوى وَ هُوَ بِالْأُفُقِ الْأَعْلى « 2 » پيامبر را « شديد القوى » تعليم داد كه صاحب قدرت است پس استوار شد ( به صورت اصلى خود ) در حالىكه او بر افقى فراتر بود .
ديدار دوم -
ديدار دوم -
وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهى « 3 » او را يك بار ديگر ديد نزد درخت سدرة المنتهى .
در روايات و احاديث هم اين آيات به همين صورت تفسير شده است و در تفسير صافى آمده كه هيچ پيامبرى جبرئيل را به صورت اصلى نديد مگر حضرت محمد صلى اللّه عليه و آله و سلم كه او را دوبار ديد يك بار در زمين و يك بار در آسمان « 4 » .
البته صورت اصلى جبرئيل كه يك موجود مادى نيست چه بوده ما نمىدانيم اما در بعضى از روايات آمده كه چون پيامبر جبرئيل را در صورت اصلى ديد ، مشاهده كرد
( 1 ) - الاتقان ، ج 1 ص 44 . ( 2 ) - سوره نجم ، آيات 5 - 7 . ( 3 ) - سوره نجم ، آيات 13 - 14 . ( 4 ) - تفسير صافى ، ج 5 ص 91 .