حكمت نامه جوان ( فارسى ) — الصفحة ٤٠٢

3 / 21 صَعصَعة بن صُوحان

عثمان گفت : اين آيه ، در شأن ما نازل شده است .

به او گفتم : پس به نيكى فرمان ده و از زشتى ، باز دار .

عثمان گفت : اين را واگذار و مقصودت را بگو .

به او گفتم : به نام خداوند بخشنده مهربان .

« الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيارِهِمْ بِغَيْرِ حَقٍّ إِلَّا أَنْ يَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ ؛ « 1 »

آنان كه به ناحق از ديارشان رانده شده‌اند ، تنها به جرم اين كه مىگفتند : پروردگار ما ، خداى يگانه است . . . » .

عثمان گفت : اين آيه هم در حقّ ما نازل شده است .

به او گفتم : پس آنچه را از خدا گرفته‌اى ، به ما بده .

عثمان [ خطاب به ما ] گفت : اى مردم ! شما بايد گوش به فرمان و مطيع باشيد ؛ چرا كه دست خدا با جماعت است و شيطان ، همراه شخصِ گسسته از جماعت . به گفته‌اش گوش نسپاريد كه اين ( صعصعه ) ، نه مىداند خدا كيست و نه مىداند كجاست .

به او گفتم : امّا اين كه مىگويى : « گوش به فرمان و مطيع باشيد » ، تو از ما مىخواهى كه فردا [ ى قيامت ] بگوييم :

« رَبَّنا إِنَّا أَطَعْنا سادَتَنا وَ كُبَراءَنا فَأَضَلُّونَا السَّبِيلَا ؛ ط « 2 »

خداى ما ! ما از سروران و بزرگان خود اطاعت كرديم و آنان ، ما را از راه به در بردند » .

و امّا گفته‌ات كه : « من ، نمىدانم خدا كيست » ، خدا ، پروردگار ما و پروردگار پدران نخستين ماست . و اين كه مىگويى : « من نمىدانم خدا كجاست » ، خداوند متعال ، در كمين [ ستمكاران ] است .

پس عثمان ، خشمگين شد و فرمان داد ما را بازگردانند و درها را به روى


( 1 ) حج : آيه 40 .

( 2 ) احزاب : آيه 67 .