تاريخ التراث العربي ( تاريخ نگارش هاى عربى ) ( پزشكى ، دارو سازى ، جانور شناسى ، دام پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٧٤

5 بقراط 2008

[ 74 ] تفسير جالينوس بر آن ، كه آن هم مجعول است [ 4862 ]

نسخه : مونيخ 802 ( 64 گ ، 471 ه ) ، طبق آنچه در دست‌نويس آمده توسط حنين بن اسحاق ترجمه شده است ؛ هم‌چنين « 1 » لنينگراد ، كتابخانه‌ى عمومى

F . 45 ( Gosudarstvennaja )

( ح 25 گ ، ق 6 ه ، آغاز افتاده ، آسيب ديده ) .

تصحيح متن و ترجمه به آلمانى به كوشش برگشترسر « 2 » انجام گرفته است . برگشترسر بر آن است كه ترجمه‌ى تفسير را به رغم ذكرى كه در دست‌نويس بسيار كهنه وجود دارد از يحيى بن بطريق بداند و اتكاء او در اين مورد بر يادداشتى است بر عنوان مجموعه‌ى كمبريج كه در آن از ترجمه‌ى يحيى بن بطريق سخن به ميان است . به احتمال بسيار ، سهم يحيى بن بطريق در كار ترجمه بر نويسنده‌ى سرلوحه آشكار بوده است . برگشترسر كه در آن وقت از ترجمه‌ى متن اصلى مطلع نبوده ، اين امكان را در نظر نگرفته كه ترجمه‌ى متن و تفسير توسط دانشمندان مختلفى انجام پذيرفته است . به‌هرحال وى كوشيده است تا ثابت كند كه ترجمه‌ى تفسير نمىتواند از حنين باشد ( نك : همان ، ص 15 ، و اثر وى با عنوان حنين بن اسحاق ، ص 59 - 54 ) . شايد زمانى بتوان به اين پرسش به صورت قطعى پاسخ داد كه ترجمه‌هاى متن و تفسير با يكديگر مطابقه شوند .

گزيده :

[ 75 ] گزيده‌اى از تفسير جالينوس از على بن رضوان ( د : 453 ه / 1061 م ) [ 4863 ]

نسخه : كمبريج

Dd . 12 . 1

1 ( گ 36 - 34 ، ق 8 ه ، نك : براون ، ش 1386 ) .

[ 76 ] 15 . كتاب المولودين لثمانية أشهر [ 4864 ]

De octimestri partu

، نك : ليتره ، 7 / 60 - 452 ؛ ديلس ، 1 / 28 ؛ ونريش ، 103 ؛ اشتاين اشنايدر ، ش 17 ؛ پوشمان / نويبورگر / پاگل ، 1 / 226 ) . ابن ابى اصيبعه از آن نام برده است ؛ اين اثر در تفسير حنين با عنوان : مسائل ابقراط في المولودين لثمانية اشهر ( مونيخ 805 ، گ 141 - 129 ، ق 12 ه ) به جا مانده است .

[ 77 ] ثمره از ابو الفرج [ 4865 ]

نسخه : اسكوريال 888 ( گ 14 ر - 1 ) .

[ 78 ] 16 . كتاب الغذاء [ 4866 ]

De alimento

، نك : ليتره ، 9 / 120 - 98 ؛ ديلس ، 1 / 33 ؛ ونريش ، 105 ؛


( 1 ) . از افزوده‌هاى مندرج در انتهاى ج 7 . ( 2 ) . Pseudogaleni in Hippokratis De Septimanis commentarium ab Hunaino Q . F . arabice versum , لايپزيگ ، 1914 م .