تاريخ التراث العربي ( تاريخ نگارش هاى عربى ) ( پزشكى ، دارو سازى ، جانور شناسى ، دام پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٥٠٨

25 / ابو عبيده / 2252

آثار :

دميرى ، 1 / 422 ( به واسطه‌ى محكم از ابن سيده ) از اثرى به نام كتاب الوحوش نقل قول مىكند ، هم‌چنين ، نك : دميرى ، 1 / 269 ؛ 2 / 20 ، 73 ، 115 ، نك : دسومودى ، در :

، 213 / 1928 م / 15 .

25 / ابو عبيده / 2252

معمر بن مثنّى ( ت : 110 ه / 728 م ، د : بين 213 - 207 ه / 827 - 822 م ، نك : ج 8 ، 3 . فرهنگ‌نگاران عراق ، الف . بصره ) ، يكى از بزرگ‌ترين لغويان عرب ، تك‌نگارىهاى مختلفى درباره‌ى موضوعات لغوى - جانورشناسى نوشت . طبق روايتى وى بايد 50 دفتر درباره‌ى اسب نوشته باشد « 1 » . قطعاتى از تك‌نگارىهاى او در آثار لغت‌نويسان ، به‌خصوص در تهذيب اللّغه‌ى ازهرى به دست ما رسيده است .

آثار :

ابن نديم ( ص 54 - 53 ) اين عناوين را ذكر مىكند :

[ 19 ] كتاب الحيوان [ 6170 ]

[ 20 ] كتاب الحمام [ 6171 ]

[ 21 ] كتاب الحيّات [ 6172 ]

[ 22 ] كتاب العقارب [ 6173 ]

[ 23 ] كتاب خصاء الخيل [ 6174 ]

[ 24 ] كتاب الإبل [ 6175 ]

[ 25 ] كتاب أسماء الخيل [ 6176 ]

[ 26 ] كتاب البازى [ 6177 ]

[ 27 ] كتاب الخيل [ 6178 ]

كه از ميان آن‌ها فقط آخرين كتاب كتاب الخيل به دست ما رسيده است .

در مورد اشارات و ارجاعات به ابو عبيده در مورد مطالب جانورشناسى نك : جاحظ ، الحيوان ، 1 / 146 ، 177 ، 249 ، 261 ، 276 - 275 ، 291 ؛ 2 / 122 ، 155 ؛ 3 / 402 ، 449 ؛ 4 / 12 ؛ 5 / 367 ، 520 ؛ 6 / 130 ، 398 ، 402 ؛ 7 / 59 ، 60 ، 61 ، 67 ، 195 ، 249 ، 255 .

در مورد نقل‌قول‌هاى موجود در كتاب حيات الحيوان اثر دميرى ، نك : دسومودى ، همان ، ص 16 « 2 » .

( 1 ) . ابن خلّكان ( 1 / 362 ) . « ولى او نمىتوانست هيچ قسمتى از اسب را وصف كند ، زيرا - مىگفت من خود طبيب اسب نيستم ، اين‌ها را همه از عرب‌ها گرفته‌ام . امّا اصمعى مىتوانست اين خواست را به نحو احسن برآورده سازد و همه‌ى توضيح‌ها و تعريف‌ها را درباره‌ى اسب بيان كند » . هم‌چنين ، نك : پيوستى كه رشر بر فيلسوف طبيعى عرب در قرن نهم ( Ein arabischer Naturphilosoph im 9 . Jahrhundert ) اثر فان فلوتن نوشته است . اين اثر توسط رشر به چاپ رسيده ، اشتوتگارت ، 1918 م ، ص 23 . ( 2 ) . كه در آنجا كتاب الاموال و كتاب غريب الحديث سهوا به ابو عبيده منسوب شده‌اند .