تاريخ التراث العربي ( تاريخ نگارش هاى عربى ) ( پزشكى ، دارو سازى ، جانور شناسى ، دام پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٩٦

145 / رازى / 2148

1896 م ؛ ترجمه‌ى لاتينى با عنوان :

Tractatus de praeservatione ad aegritudine Lapidis

چاپ شده در :

Opera parva Abubetri

، مديول ، 1481 م ، ونيز ، 1494 م ، 1497 م ، 1500 م ، ليدن ، 11 - 1510 م ؛ نك : اشتاين اشنايدر ، ترجمه‌هاى اروپايى ، ش

d

178 .

[ 1017 ] 27 . أوجاع المفاصل [ 5804 ]

درباره‌ى دردهاى مفاصل ؛ آن‌طور كه از مقايسه‌ى دست‌نويس‌هاى موجود برمىآيد اين كتاب با كتاب النقرس كه پس از اين شرح آن خواهد آمد يكى است . كتاب نخستين مشتمل بر 22 فصل است .

نسخه : تهران ، ملك ( 1 ) 4442 ( ح 30 گ ، 1243 ه ) ؛ ( 18 ) 4573 ( 13 گ ، 1086 ه ، نك :

نجم‌آبادى ، ص 95 - 90 ؛ با عنوان كتاب في علل المفاصل و النقرس و عرق النساء ، حلب ، زابيطا ( نك :

سباط ، فهرس ، 1 / 98 ، ش 844 ) . نسخه‌اى ديگر در « 1 » تاشكند 9776 ( گ 108 ر - 69 ر ، 914 ه ) .

به احتمال زياد اين اثر الگوى ترجمه لاتينى

De aegritudinibus iuncturarum

بوده است ، نك :

اشتاين اشنايدر ، ترجمه‌هاى اروپايى ، ص 25 ؛ همو ، ترجمه‌هاى عبرى ، ص 728 - 727 ؛ نك : فهرست بيرونى ، ش 21 ؛ روسكا ، همان ، 35 .

[ 1018 ] 28 . أوجاع النقرس [ 5805 ]

در 20 فصل ( نك : فهرست بيرونى ، ش 43 ؛ روسكا ، ص 37 ) .

نسخه : با عنوان رسالة في النقرس و مداواته : كوپريلى ، 2 ، ( 2 ) 340 ( گ 20 پ - 11 ر ، ق 11 ه ) .

احتمالا همين دست‌نويس الگوى ترجمه‌ى لاتينى

Liber de curis in doloribus juncturarum

بوده است : پاريس ، كتابخانه‌ى زرادخانه « 2 »

Ms . 1024

( گ 181 - 175 ، ق 14 م ، نك :

Archiv f . Gesch . d . Med .

، 2 / 1908 م / 37 ) .

[ 1019 ] 29 . منافع السكنجبين [ 5806 ]

درباره‌ى خواص مفيد سكنجبين ؛ در اين مقاله رازى مىپردازد به بحثى كه درباره‌ى خصوصيات سكنجبين كه بين طبيب معاصر وى ابو سعيد و ديگران درگرفته بود . وى در اين مجادله جانب ابو سعيد را مىگيرد .

نسخه : وهبى ( 29 ) 1488 ( گ 279 ر - 278 ر ، 1058 ه ) ؛ تهران ، ملك ( 28 ) 4573 ( 2 گ ، 1086 ه ) ؛ تهران ، مجلس 3821 ( گ 128 ر - 125 پ ، 1006 ه ) ؛ تهران ، سنا ( 3 ) 3258 ( ق 11 ه ، نك :

نشريه ، 2 / 244 ) ، هم‌چنين نك : فهرست بيرونى ، ش 32 ؛ روسكا ، همان ، ص 36 ؛ هم‌چنين « 3 » تهران ، كتابخانه‌ى خصوصى نصيرى 871 ( ص 75 - 62 ، 1269 ه ) .

چاپ عكسى : به كوشش فخر الدين نصيرى ، تهران ، بىتا .


( 1 ) . از افزوده‌هاى مندرج در انتهاى ج 7 . ( 2 ) . Bibl . de I'Arsenal . ( 3 ) . از افزوده‌هاى مندرج در انتهاى ج 5 .