تاريخ التراث العربي ( تاريخ نگارش هاى عربى ) ( پزشكى ، دارو سازى ، جانور شناسى ، دام پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ١٦١

29 جالينوس 2032

در مورد ترجمه‌ى عبرى ، نك : ديلس ، 1 / 97 .

از ترجمه‌ى سريانى نسخه‌اى موجود است : كتابخانه‌ى بريتانيا

MIV , Add . 14 . 661

، نك : رايت ، فهرست نسخه‌هاى سريانى « 1 » ، ستون 1187 ؛ ديلس ، 1 / 97 . مركس ، « نمونه‌هايى از ترجمه‌ى سريانى كتاب جالينوس درباره‌ى داروهاى ساده » « 2 » ، در :

ZDMG

، 39 / 1885 م / 305 - 237 ؛ ولمان ، « درباره‌ى كتاب جالينوس « 3 » ، در :

Hermes

، 38 / 1903 م / 304 - 292 ؛ نك :

اشتاين اشنايدر ، « قسطنطين افريقايى » ، در :

Virchow's Archiv

، 37 / 1866 م / 401 - 396 .

درباره‌ى تحرير ديگرى از آن توسط حنين نك : پس از اين ، ص 338 .

[ 268 ] 45 . كتاب في أوقات الأمراض [ 5056 ]

، نك : كوهن ، 7 / 439 - 406 ؛ ديلس ، 1 / 81 ؛ ونريش ، ص 263 ؛ اشتاين اشنايدر ، ش 78 ؛ شوبرينگ ، ص 43 ) ، درباره‌ى اوقات بيمارىها .

حنين درباره‌ى محتوا و ترجمه‌ى كتاب چنين مىگويد : « اين كتاب نيز از يك مقاله تشكيل مىشود و وى در آن مراحل چهارگانه‌ى بيمارى ، يعنى دوران آغاز ، اشتداد ، توقف و پس روى را شرح مىدهد . ايوب اين كتاب را ترجمه كرده بود ، من نيز يك دست‌نويس يونانى آن را داشتم ، ولى مجال ترجمه‌ى آن را نمىيافتم . سپس فرصت يافتم و آن را به سريانى ترجمه كردم . عيسى بن على نيز آن را به عربى درآورد » ( ترجمه‌هاى آثار جالينوس ، ش 55 ) .

اين كتاب را يعقوبى هم با عنوان كتاب في أزمان الأمراض ( نك : كلامروت ، در :

ZDMG

، 40 / 1886 م / 632 ) نقل مىكند و به احتمال بسيار ترجمه‌اى قديم‌تر از آن در اختيار داشته است . رازى از آن با همين عنوان اخير در الحاوى ياد مىكند ، 7 / 62 ، 184 ؛ 8 / 78 - 77 ؛ 14 / 85 - 84 ؛ 15 / 134 ؛ 16 / 59 - 58 ، 87 ، 160 ، 183 - 182 ، 248 ، 261 ، 294 - 290 ، 300 - 295 ، 315 ؛ 17 / 44 - 43 ؛ 19 / 40 .

[ 269 ] 46 . كتاب في الأمتلاء [ 5057 ]

، نك : كوهن ، 7 / 83 - 513 ؛ نك : ديلس ، 1 / 82 ؛ اشتاين اشنايدر ، ش 33 ؛ نك :

شوبرينگ ، ص 43 ) ، كتابى درباره‌ى پرى معده .

حنين درباره‌ى محتوا و ترجمه چنين مىگويد : « اين كتاب نيز از يك مقاله تشكيل مىشود و جالينوس طى آن موضوع زيادى اخلاط را شرح مىدهد و سپس ، دلايل هريك از انواع اين بيمارى را ذكر مىكند . مدتى كوتاه پيش از اين ، آن را براى بختيشوع به شيوه‌ى خويش در ترجمه به سريانى


( 1 ) . Cat . of the Syriac Mss . . ( 2 ) . " Proben der syrischen bersetzung von Galenus' Schrift ber die einfachen Heilmittel " . . ( 3 ) . " Zu Galens Schrift .