پرسشهاى مردم و پاسخهاى امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٧٦

اى امير مؤمنان ! معناى آيه شريفهء « و بر اعراف مردانى هستند . . . » چيست ؟

هر رايتى چنگ بزند كه مردم به آن چنگ زده‌اند و از هر راهى رود كه مردم آن را پيموده‌اند ، چرا كه مردم به چشمه‌اى كدر و تيره روى آورده‌اند كه درهم آميخته است . اما كسانى كه رو به ما آورند رو به چشمه‌اى صاف آورده‌اند كه آب گوارايى براى آنها مىجوشد بى آن كه به اذن خدا تمام شود و پايان پذيرد .

علّامهء مجلسى رحمه الله در توضيح اين روايت زيبا مىنويسد :

منظور از اين كه « برابر نيست » ما هستيم . و مراد از مردم ، مخالفان ( اهل سنّت ) هستند ، يا منظور همهء مردم هستند .

يعنى برابر نيست با آن كه برخى از مردم به برخى ديگر چنگ زده است .

آنگاه حضرتش عدم برابرى را بيان مىفرمايد كه مردم به چشمه‌هايى از علم رو آورده‌اند كه با ترديدها ، شبهه‌ها و نادانىها تيره شده و در هم آميخته است كه هر كدام در جهل خود به ديگرى رجوع مىكند و در ميان آنان كسى نيست كه در علم خود از ديگرى بىنياز باشد و علم او را كامل كند .

ما معنى قوله تعالى : « وَ قالَ الْإِنْسانُ ما لَها » ؟

89 - روي عن أبي حمزة الثمالي ، عن أبي جعفر عليه السلام قال : قرئت عند أمير المؤمنين عليه السلام : « إِذا زُلْزِلَتِ الْأَرْضُ زِلْزالَها » . . . إلى أن بلغ قوله : « وَ قالَ الْإِنْسانُ ما لَها * يَوْمَئِذٍ تُحَدِّثُ أَخْبارَها » « 1 » .

قال : أنا الإنسان وإيّاي تحدث أخبارها .

( 1 ) - سورة الزلزال : 4 - 1 .