جواهر البلاغة ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٩٦
تمرين
شده : چرا مىخواهى مرگ را زيارت كنى ؟ آنگاه او پاسخ داده است : « إنّ الحياة ذميمة »
24 - يَسُومُونَكُمْ سُوءَ الْعَذابِ يُذَبِّحُونَ أَبْناءَكُمْ « 1 »
شما را با شكنجه‌هاى سخت مىآزارند ، پسران شما را مىكشند .
« يذّبحون » بر « يسومون » عطف نشده است . چون بيان كنندهء آن است .
25 - وَ تَرَى الْجِبالَ تَحْسَبُها جامِدَةً وَ هِيَ تَمُرُّ مَرَّ السَّحابِ « 2 »
و تو كوهها را مىنگرى ، مىپندارى بر جا مانده و بىحركت است با اين‌كه چونان ابر مىگذرد .
چون جملهء « تحسبها جامدة » بدل اشتمال « ترى » است بر آن ، عطف نگرديده است .
26 - يُدَبِّرُ الْأَمْرَ يُفَصِّلُ الْآياتِ « 3 »
( خداوند ) كارها را تدبير مىكند و آيات را شرح مىدهد . جملهء « يفصّل الآيات » بدل بعض « يدبّر الامر » است از اينرو بر آن ، عطف نشده است .
27 - وَ مَنْ يَفْعَلْ ذلِكَ يَلْقَ أَثاماً يُضاعَفْ لَهُ الْعَذابُ « 4 »
و كسى كه آن كارها را انجام دهد كيفر مىبيند و عذاب او چندان مىشود .
جملهء « يلق أثاما » بدل كل است با اين‌كه بدل كل را دانشمندان بلاغت ، بر خلاف علماء نحو ، انكار كرده‌اند .
( 1 ) . بقره ، 49 . ( 2 ) . نمل ، 88 . ( 3 ) . رعد ، 2 . ( 4 ) . فرقان ، 69 .