جواهر البلاغة ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٥٣

تمرين

تمرين

تمرين

ما نوع المقدّم و ما فائدة التّقديم فى الأمثلة الآتيه :

در اين مثالهاى آينده چه چيز مقدم شده و فائده تقديم چيست ؟

1 - قال اللّه تعالى : لِلَّهِ الْأَمْرُ مِنْ قَبْلُ وَ مِنْ بَعْدُ . « 1 »

ويژهء خداست امور چه پيش از اين‌رويداد و چه پس از آن .

در اين آيه شريفه ، « للّه » مسند است و براى افادهء اختصاص ، مقدم شده .

2 - و قال تعالى : مِمَّا خَطِيئاتِهِمْ أُغْرِقُوا فَأُدْخِلُوا ناراً . « 2 »

به علت گناهان خويش ، غرق شدند و در آتش افتادند .

« مِمَّا خَطِيئاتِهِمْ » جار و مجرور است و براى فهماندن اختصاص ، بر « اغرقوا » مقدم شده است .

3 - و قال أبو فراس :

إلى اللّه أشكو أننّا بمنازل * تحكّم فى اسادهنّ كلاب « 3 »

و أبو فراس گفته است : به خدا گلايه مىكنم از اين‌كه ما در خانه‌هايى هستيم كه سگها در آستانه‌هايش حكم مىرانند . در اين شعر « إلى اللّه » مفعول به واسطهء « أشكو » است و براى نشان دادن اختصاص ، مقدّم شده است .

4 - و قال ابن نباته يخاطب الحسن بن محمد المهلّبى :

ولى همّة لا تطلب المال للغنى * و لكنّها منك المودّة تطلب

و ابن نباته ، خطاب به حسن ، پسر محمد مهلّبى گفته است : من همتى دارم كه دارايى را براى بىنيازى نمىجويد لكن از تو مهر و دوستى مىطلبد .

« لى » : جار و مجرور است و بر « همّة » مقدم شده . « منك » : جار و مجرور و متعلق به « تطلب » است . و « مودّة » مفعول بىواسطهء « تطلب » است . تقديم در اين موارد ، براى فهماندن اختصاص است .

5 - و قال أبو نواس :


( 1 ) . روم / 4 . ( 2 ) . نوح / 25 . ( 3 ) . ديوان ابو فراس ، ص 25 .