المعجزة الكبرى القرآن ( معجزه بزرگ پژوهشى در علوم قرآنى ) ( فارسى ) — الصفحة ١٣٨
نگاهى به الفاظ قرآن
علم او نيست .
5 - از « جزا » ، تعبير به « اثر هدايت » نموده است و اين كه خداوند متعال به هدايت شدگان آگاهتر است .
6 - « اهدى » به صورت « صفت تفضيلى » به كار رفته است ، يعنى او به هدايت شدگان پس از آمرزش آنها دانا است .
7 - « سبيلا » تميز واقع شده است و براى توضيح و رفع ابهام قبلى است ، و با اين تعبير ، اثبات علم كامل و ريشه‌دار براى حق تعالى مىشود ، هم علم به هدايت و هم علم به روشهاى محكم آن .
پس از نظرى گذرا بر اين آيه ، به سراغ آيهء ديگرى مىرويم ، در آن كلمه‌اى را مىبينيم با معنايى كه اگر به جاى آن ، كلمه ديگرى بگذاريم كه به ظاهر با آن هم معناست و در نگرش نخستين مترادف با آن به نظر مىآيد ، هرگز معنايى را كه از آن كلمه مىدرخشد ، نمىرساند .
سخن خدا را قراءت كن « وَ الصُّبْحِ إِذا تَنَفَّسَ » « قسم به صبح روشن وقتى دم زند » 50 ما اگر بخواهيم هر كدام از اين دو لفظ را تغيير دهيم ، اسلوب سخن دگرگون خواهد شد ، اينك خواهيم ديد .
كلمه اوّل : يعنى « صبح » دلالت مىكند بر نورى كه به تدريج در تاريكى ، نفوذ و سرايت مىكند ، و هستى را حيات بخشيده و پر از نور مىكند ، و به دنبال آن زندگى از سر گرفته مىشود ، و مردم پس از خواب و استراحت در شب ، و سياهيى كه بر قامت هستى سايه افكنده بود ، به دنبال معيشت و روزى خويش ، روانه مىشوند .
ترديدى نيست كه واژهء « فجر » بر پاره‌اى از معانى واژهء « صبح » دلالت دارد ، و دانشمندان آن دو را مترادف به شمار آورده‌اند ، امّا به هنگام تحقيق مىيابيم كه « فجر » به معناى شكافتن تاريكى و شروع پايان آن است ، و لذا همراه با « ليالى » ذكر مىشود ، نظير كلام خدا كه فرمود : « وَ الْفَجْرِ وَ لَيالٍ عَشْرٍ وَ الشَّفْعِ وَ الْوَتْرِ » قسم به فجر و قسم به ده شب و قسم به جفت و فرد » 51 زيرا « ليل » با « فجر » در معنى هماهنگ است ، و مقصود از آن در