انواريه ( ترجمه و شرح حكمة الاشراق سهروردى ) ( فارسى ) — الصفحة ١٦
المكتوب الخامس عشر فى مشاهدة المقصود
او منصوب مىشود . و آنكه اكثر مردم خيال مىكنند كه خضر تا قيامت خواهد بود باطل است ، بلكه تا ظهور قيامت كبرى اشخاص متعدده كه موسوم به خضر مدبر اقليم هفتم باشند به كتم عدم مىروند . اين است آنچه از كلام امير سيد محمّد معلوم مىشود ، و اللّه اعلم بالصواب .
قوله : و اذا كانت السياسة بيده ، كان الزّمان نورياً . « 1 »
مىفرمايد كه اگر تدبير احوال اهل عالم به يد اقتدار امام باشد ، آن زمان نورانى و منوّر خواهد بود ؛ از بركت نور صاحب زمان . و اكثر اهل آن زمان مخلّى اخلاق سيئه و محلّى به اوصاف مرضيه خواهند بود .
قوله : و اذا « 2 »
خلا الزّمان عن تدبير الهى ، كانت الظّلمات غالبة . « 3 »
يعنى على اهل الزمان و الظلمة هنا عبارة عن الاخلاق الرديئة [ و ] الرذيلة . [ [ و سبب غلبهء ظلمت بر اهل آن زمان ، عدم نور صاحب ناموس و امام است مانند زمان فرات وحى و بعد عهد از انبيا « 4 »
كزماننا هذا كه از زمان سيد كائنات تا اين وقت يك هزار و هشت سال گذشته است . و اندراس علوم به نهايت انجاميده و صاحب زمان كه هادى خلايق است ظاهر نيست ، و بدين سبب ظلمت و جهالت عالم را فرو گرفته است ؛ و هو الهادى الى سواء السّبيل .
قوله : و اجود الطّلبة طالب التّألّه و البحث ؛ ثمّ طالب التّألّه ؛ ثمّ طالب البحث . « 5 »
[ [ زيرا كه طالب تألّه طالب خلافت كبرى است ، به خلاف طالب بحث محض كه او را از خلافت نصيب نيست . و نيز طلب حصول يقين به تألّه قريبتر است از طلب حصول يقين به بحث ، زيرا كه بحث از شكوك و به شهادت سالم نيست . ] ] « 6 »
قوله : و كتابنا هذا لطالبى التّألّه و البحث . « 7 »
زيرا كه اين كتاب مشتمل است بر مسائل حكمت ذوقى - كه در « قسم ثانى » مذكور است - و حكمت بحثى كه علم منطق و مسائل طبيعى و الهى است كه بعضى از آن مسائل در « قسم اول » و بعضى در « قسم ثانى » مذكور شده است . « 8 »
قوله : و ليس للباحث الّذى لم يتألّه أو لم يطلب التّألّه فيه نصيب . « 9 »
[ [ يعنى شخصى كه مطلقاً از تألّه بىنصيب باشد او را از اين كتاب اصلا نفع نمىرسد ،
( 1 ) حك . كربن 2 ، ص 12 ، س 12 .
( 2 ) الّا . . . ( ن ) .
( 3 ) حك . كربن 2 ، ص 12 ، س 13 .
( 4 ) اقتباس از شيرازى ، ص 24 ، س 18 ، الى ص 25 ، س 1 .
( 5 ) حك . كربن 2 ، ص 12 ، س 13 و 14 .
( 6 ) اقتباس از شيرازى ، ص 25 ، س 3 الى 5 .
( 7 ) حك . كربن 2 ، ص 12 ، س 15 .
( 8 ) اقتباس از شيرازى ، ص 25 ، س 5 الى 7 .
( 9 ) حك . كربن 2 ، ص 12 ، س 15 و 16 .