الوجوه والنظائر في القرآن الكريم ( بررسى زبانشناختى وجوه و نظاير در قرآن ) ( فارسى ) — الصفحة ٨٧

6 - تنوّع معنا

علاوه بر اين تعيين ساختى بخشهاى كلام كه به نشانهء زبانى احاطه شده ، انديشهء زبان‌شناختى مكتب لندن مطرح است كه به سبك بافتى در تحليل مشهور است و مطالب روشن‌تر و مشخّص‌تر همراه با تفصيل در باب بافت از حيث اجرا و تطبيق به ما مىدهد .

انديشهء زبان‌شناختى مكتب لندن ، نظريه‌پردازى بيشترى به انديشهء بافت دارد و ما در قرائت ديدگاه قدما به تفاصيل آن جز مربوط به بافت كلى به آن نياز داريم و پيوسته به هنگام قرائت انديشهء زبان‌شناختى عربى معاصر ، به كاربردهاى آن نيازمنديم .

اين انديشه‌ها از خط سير كلّى انديشهء ساخت‌گرا در « اطراف دلالت » و طبيعت زبان چندان دور نيست .

طرفداران « نظريهء بافت » در شرح ديدگاهشان مىگويند : « بيشتر واحدهاى معنايى در مجاورت واحدهاى ديگر واقع مىشوند و معانى اين واحدها تنها با ملاحظهء ديگر واحدهايى كه در مجاورت آنها واقع مىشوند ، قابل توصيف و تعيين هستند » « 1 » .

اين واحدها و واحدهاى ديگر يا آنچه را كه ساخت گرايان « نشانهء زبانى » مىنامند و به بافت زبانى مشهور است ، همان چيزى است كه در تحليل از بافتهاى واژگان چند معنايى بر آن تكيه خواهيم كرد ؛ چيزى كه مفسّران هم در گذشته در هنگام توجيه اين واژگان چنين مىكردند و دلالتهايى را بر دلالتهاى ديگر ترجيح مىدادند ؛ چون در بافتهاى آن چيزهايى ديدند كه به اين ترجيح منجر مىشد و يا هرگاه وجوه ديگر ترجيح داده مىشد ، مشكلات معنايى ايجاد مىشد ؛ لذا بحث بافتها ( مواضع ورود ) همچنان ادامه مىيافت تا اين‌كه به حكم قطعى به يكى از دلالتها يا عدم امكان ترجيح مىرسيد .

مكتب لندن سه بخش يا شاخه‌هاى ديگرى براى بافت تعيين نمود كه عبارت است از :

1 - بافت عاطفى

Emotional Context

2 - بافت موقعيّت

Situation Context

3 - بافت فرهنگى

Cultural Context

ما برداشت آنها از بافت فرهنگى را به برداشت « بافت كلى » ضميمه كرديم و به زودى


( 1 ) - احمد مختار عمر ، علم الدلالة ، ص 86 .