الوجوه والنظائر في القرآن الكريم ( بررسى زبانشناختى وجوه و نظاير در قرآن ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٠

4 - حسنة و سيّئة

السَّيِّئاتِ إِلَّا ما كانُوا يَعْمَلُونَ » « 1 » .

2 - حسنة يعنى پيروزى و غنيمت و سيّئة يعنى قتل و كشتار ؛ از جمله در آيهء « إِنْ تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْ وَ إِنْ تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ يَفْرَحُوا بِها » « 2 » و آيه « ما أَصابَكَ مِنْ حَسَنَةٍ فَمِنَ اللَّهِ وَ ما أَصابَكَ مِنْ سَيِّئَةٍ فَمِنْ نَفْسِكَ » « 3 » . [ اين آيه مشكلى نزد ابن قتيبه است و اختلاف دو تفسير مشخص است ] .

3 - حسنه ، يعنى باران و حاصل‌خيزى و سيّئة يعنى خشكسالى و قحطى ؛ در آيهء « فَإِذا جاءَتْهُمُ الْحَسَنَةُ قالُوا لَنا هذِهِ وَ إِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ يَطَّيَّرُوا بِمُوسى وَ مَنْ مَعَهُ » « 4 » . و آيه « ثُمَّ بَدَّلْنا مَكانَ السَّيِّئَةِ الْحَسَنَةَ » « 5 » . و آيه « وَ بَلَوْناهُمْ بِالْحَسَناتِ وَ السَّيِّئاتِ » « 6 » .

4 - حسنة يعنى سلامتى و سيئة يعنى عذاب ؛ در آيهء « وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالسَّيِّئَةِ قَبْلَ الْحَسَنَةِ » « 7 » .

5 - حسنة ، يعنى سخن نيكو و سيّئة يعنى سخن زشت . در آيهء « وَ يَدْرَؤُنَ بِالْحَسَنَةِ السَّيِّئَةَ » « 8 » و آيه « وَ لا تَسْتَوِي الْحَسَنَةُ وَ لَا السَّيِّئَةُ ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ » « 9 » .

6 - حسنة ، يعنى كار خوب و سيّئة يعنى كار بد . در آيهء « مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ

( 1 ) - قصص ( 28 ) ، آيهء 84 : هر كسى نيكى به ميان آورد ، براى او [ پاداش ] بهتر از آن خواهد بود ، و هركس بدى به ميان آورد ، كسانى كه كارهاى بد كرده‌اند جز سزاى آنچه كرده‌اند نخواهند يافت . ( 2 ) - آل عمران ( 3 ) ، آيهء 120 : اگر به شما خوشى رسد آنان راى بدحال مىكند ؛ و اگر به شما گزندى رسد ، بدان شاد مىشوند . ( 3 ) - نساء ( 4 ) ، آيهء 79 : هرچه از خوبيها به تو مىرسد از جانب خداست ؛ و آنچه از بدى به تو مىرسد از خود توست . ( 4 ) - اعراف ( 7 ) ، آيهء 131 : پس هنگامى كه نيكى [ و نعمت ] به آنان روى مىآورد مىگفتند : اين براى [ شايستگى ] خود ماست . و چون گزندى به آنان مىرسد ، به موسى و همراهانش شگون بد مىزدند . ( 5 ) - همان ، آيهء 95 : آن‌گاه به جاى بدى [ - بلا ] نيكى [ - نعمت ] قرار داديم . ( 6 ) - همان ، آيهء 168 : آنان راى به خوشيها و ناخوشيها آزموديم . ( 7 ) - رعد ( 13 ) ، آيهء 6 : و پيش از رحمت ، شتابزده از تو عذاب مىطلبند . ( 8 ) - قصص ( 28 ) ، آيهء 54 : بدى راى با نيكى دفع مىنمايند . ( 9 ) - فصّلت ( 41 ) ، آيهء 34 : نيكى با بدى يكسان نيست . [ بدى را ] به آنچه خود بهتر است دفع كن .