جهاد الشيعة في العصر العباسي الأول ( جهاد شيعه در دوره اول عباسى ) ( فارسى ) — الصفحة ٩٥
قيام شيعيان به رهبرى عبد اللّه بن معاويه
دعوت عباسى به گام زدن در طرق مطمئن ادامه داد و چندى نگذشت كه امام محمد بن على عباسى در سال 124 ق پس از ابتلا به يك بيمارى سخت ، در حميمه فوت كرد . او رياست دعوت عباسى را به بزرگ‌ترين فرزندان خود ، ابراهيم ( كه ملقب به امام شد ) واگذار كرده بود . چندى بعد خليفه اموى ، هشام بن عبد الملك نيز در سال 125 ق درگذشت ، و اين مسئله براى گسترش دعوت عباسى فرصت مناسبى فراهم آورد ؛ چرا كه جانشينان هشام ، اشخاص ضعيفى بودند و در اين دوره ، آشوب و فتنه سراسر سرزمين‌هاى خلافت اموى را فراگرفت . در اين شرايط ، رابطهء بين امام ابراهيم و داعيانش در خراسان به سادگى ميسّر شد .
قيام‌هاى شيعى در عهد دو خليفه اموى ، وليد بن يزيد بن عبد الملك و يزيد بن وليد متوقف شد ، اما در خلافت ابراهيم بن وليد ، هنگامى كه وى با مروان بن محمد بر سر خلافت كشمكش مىكرد ، حركت علوى جديدى رخ داد . « 1 » و « 2 »
قيام شيعيان به رهبرى عبد اللّه بن معاويه
قيام شيعيان به رهبرى عبد اللّه بن معاويه
حركت شيعى جديدى به رياست عبد اللّه بن معاوية بن عبد الملك بن جعفر بن ابى طالب به وقوع پيوست . « 3 » ابو الفرج اصفهانى او را چنين توصيف مىكند : « وى مردى بخشنده و دلاور و شاعرپيشه بود . » در همان حال ، او را شخصى بدرفتار معرفى مىكند كه مذهب درستى ندارد و گرداگردش را افراد لاابالى گرفته‌اند . اصفهانى حتى او را به زنديق بودن
( 1 ) . در اين مبحث ، نويسنده همه جا از قيام عبد الله بن معاويه به عنوان حركتى علوى ياد نموده و شخص وى را علوى معرفى كرده است ، درحالىكه نسبت عبد الله به جعفر بن ابى طالب مىرسد و نگارنده از باب مسامحه در تعبير ، او را يكى از علويان دانسته ، ليكن « طالبى » تعبيرى عام براى فرزندان ابو طالب ، و علوى براى فرزندان على عليه السّلام است ، همان‌گونه كه نسبت « عباسى » خاص فرزندان عباس بن عبد المطلب است . ( مترجم ) ( 2 ) . تاريخ طبرى ، ج 9 ، ص 49 . ( 3 ) . جعفر بن ابى طالب از سابقان در اسلام و در رأس مهاجران به حبشه بود و مسئوليت بازگويى عقايد اسلام را براى نجاشى ، در آن زمان كه قريش هيئتى را به رياست عمرو بن عاص براى بازگرداندن مهاجران فرستاده بود ، به عهده گرفت . جعفر در راه اسلام ، جهاد كرد تا در جنگ موته شهيد شد . رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله براى او بسيار گريست . ( ابن حزم ، الفصل فى الملل ، ج 2 ، ص 85 / سيرة ابن هشام ، ج 1 ، ص 265 ، 358 به بعد )