تاريخ ابن خلدون ( مقدمه تاريخ ابن خلدون ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٤٧

اقليم هفتم :

بخش نخستين و دوم اين اقليم در زير آب واقع شده است و بيشتر آن قسمت هم در بخش دوم است .

و در بخش نخستين تنها كناره‌اى از آن ديده مىشود كه بسوى شمال منحرف است و بقيهء آن با قطعه‌اى از دريا كه دايره‌وار بر آن محيط است در بخش دوم اقليم ششم واقع است و اين قسمت را در آنجا ياد كرديم .

و ميان اين جزيره و خشكى گذرگاهى وجود دارد كه عرض آن دوازده ميل است ، و در پشت اين جزيره در ناحيهء شمال بخش دوم جزيرهء رسلانده [ 1 ] واقع است كه طول آن از باختر بخاور است .

و بيشتر بخش سوم اين اقليم نيز در آب فرو رفته است بجز قطعهء مستطيلى در جنوب آن كه در قسمت خاورى پهناور مىشود و همين قسمت محل پيوستگى اين بخش به سرزمين فلونية ( پلونى ) [ 2 ] مىباشد چنان كه ذكر آن در بخش سوم اقليم ششم گذشت و يادآور شديم كه آن سرزمين در شمال آن است ، و در قطعه‌اى از دريا كه اين بخش را فرا گرفته است و بخصوص در جانب غربى آن به صورت قسمت مستدير پهناوريست [ 3 ] اين قسمت از بابى كه در جنوب آنست به خشكى متصل مىشود و اين باب ببلاد فلونية ( پلونى ) منتهى ميگردد .

و جزيره ( يا شبه جزيرهء ) برقاغة [ 4 ] ( نروژ ) در شمال آنست كه در جهت شمال از باختر بخاور كشيده شده است و قسمت شمال بخش چهارم اين اقليم را سرتاسر درياى محيط فرا گرفته ولى جنوب آن بيرون از آبست . و سرزمين فيمازك [ 5 ] متعلق بتركان در باختر آن واقع است و در خاور آن بلاد طبست [ 6 ] و آنگاه سرزمين رسلانده [ 7 ]


[ 1 - ) ] ( بكسر « ر » ) دسلان مينويسد : در نقشه‌هاى قديم رسلانده در شمال اكس LEcosse يا اسكوسيه واقع است كه شبه جزيرهء كوچكى را نشان ميدهد همچنانكه ادريسى ايرلند را غزلنده ناميده ميتوان بر همان قياس رسلانده را ايسلاند Lislande L دانست ، [ 2 - ) ] همان بلونى « Pologne » است . [ 3 - ) ] اين جزيره دانمارك ( Danemark ) است ( دسلان ، بنقل از ادريسى حاشيهء ص 164 ج 1 ) . [ 4 - ) ] در چاپهاى مختلف « بر عاقبة » و « بوقاعه » و « برقاغه » آمده است ولى صحيحتر صورتى است كه ادريسى بدينسان : « نرباغه » ( بضم ن - فتح غ ) آورده و با نروژ LNorwege تطبيق مىشود . [ 5 - ) ] در ادريسى « فيمازك » در چاپهاى مصر « قيمازك » است . [ 6 - ) ] ( بفتح ط - كسر - س ) و در بعضى چاپها « طست » است و دسلان مينويسد : شايد منظور شهر Taasthus در فنلاند است . [ 7 - ) ] Reslanda ، دسلان مينويسد : در نقشه‌هاى قديم Leslanda است و شايد منظور استونى I , Esthonie است .