تحف العقول عن آل الرسول ( ص ) ( رهاورد خرد ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٣٥

از سخنان آن حضرت عليه السلام در برگزيدگى

( 1 ) عمران گفت : به من بگو آيا پندار ، آفريده است « 14 » يا ناآفريده ؟

( امام ) رضا عليه السّلام فرمود : بلكه آفريده ايست ساكن كه به حال سكون درك نشود و از اين رو آفريده باشد كه « چيز » است پديد آمده ، و خداوند پديدش كرده و چون نام « چيزى » دارد آفريده باشد . و به راستى ، خدا هست و آفريدگان او ، و چيز سوّمى جز اين دو نيست و آفريده بسا كه ساكن باشد ( و در حالت كمون ) و بسا كه متحرك ، و ( متحرّك ) در رفت و آمد است و گرد آينده و معلوم و متشابه ، و هر چه بر آن نام « چيز » نهاده شود همان آفريده باشد .

( 2 )

از سخنان آن حضرت عليه السلام در برگزيدگى

از سخنان آن حضرت عليه السلام در برگزيدگى

« 1 » ( 3 ) چون ( امام ) على بن موسى ( الرّضا ) عليه السّلام در مجلس مأمون « 2 » كه گروهى از علماى عراق و خراسان در آن گرد آمده بودند حضور يافت ، مأمون گفت : مرا از معنى اين آيه آگاه كنيد : ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا . . . تا پايان آيه - سپس ارث داديم كتاب را به كسانى از بندگان خود كه برگزيديم . . . » « 3 » علما گفتند : مراد خدا تمامى امّت است .

مأمون ( به امام رضا عليه السّلام ) گفت : اى اى ابا الحسن تو چه مىگويى ؟

( امام ) رضا عليه السّلام فرمود : من چنان كه آنان گفتند نمىگويم ، بلكه گويم : مقصود خداى تبارك و تعالى از اين ( برگزيدگان ) خاندان پاك ( عترت پيامبر ) عليهم السّلام هستند .

مأمون گفت : چگونه مقصود ، آن خاندان است نه ديگر امّت ؟

( امام ) رضا عليه السّلام فرمود : اگر مراد همهء امّت باشند بايد همگى به بهشت روند زيرا خداوند ( به دنبال آن ) فرمايد : فَمِنْهُمْ ظالِمٌ لِنَفْسِهِ وَ مِنْهُمْ مُقْتَصِدٌ وَ مِنْهُمْ سابِقٌ بِالْخَيْراتِ بِإِذْنِ اللَّهِ ذلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ - . . . پس برخى از ايشان ستمكار در حق خويش ، و بعضى از ايشان ميانه رو ، و بعضى از ايشان پيشتاز در نيكوكاريها به اذن الهى است ؛ اين همانا فضل بزرگ است » « 4 » سپس همه را بهشتى قرار داده « 5 » و فرموده است عزّ و جلّ : جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَها * - بهشتهاى عدنى كه وارد

( 14 ) در العيون آمده است [ أ لا تخبرنى عن الابداع خلق هو ؟ - آيا از نو آورى مرا آگاه نكنى كه آفريده است ؟ . . . ] ( 1 ) صدوق در المحاسن و در العيون اين روايت را با تفاوتى نقل كرده كه به پاره‌اى از آنها اشاره مىكنيم . ( 2 ) در العيون اضافه دارد [ « در مجلس مأمون » به مرو - در شهر مرو ] ( 3 ) الفاطر ، 32 . ( 4 ) الفاطر ، 32 ( 5 ) در العيون به جاى « جعلهم كلّهم في الجنّة . . . » ، [ . . . جمعهم كلّهم في الجنة . . . - تمامشان را در بهشت گرد آورد ] آمده است .