جذوات و مواقيت ( فارسى ) — الصفحة ١٩

الجذوة الثانية اسامى عالم مجرّدات و عالم جسمانيات ؛ نسبت عالم كبير با عالم صغير ؛ و حقيقت خسوف و كسوف عقلى

عناصر اربعه ؛ و طبايع عنصريات و ملائكهء موكّله بر طبقات و اطوار عالم عنصرى ، و دو قوّت نفس ناطقه - اعنى قوّت عاقله و قوّت عامله - مثال « 1 »

شمس و قمر .

و نفس ناطقه را خسوف و كسوف عقلى نيز مىباشد :

امّا خسوف : « 2 »

چون حقيقتش « 3 »

حيلولت جرم ارض است ميانهء شمس و قمر ، و آن نقصان قمر است ؛ چه « 4 »

نور او ذاتى نيست ، بلكه مستفاد و مستعار از شمس است ؛ و اين « 5 »

حيلولت منشأ « 6 »

انخساف جرم ، و مانع استفاده « 7 »

و استعارهء نور مىشود .

پس در اين « 8 »

اعتبار : انوار عقليهء عالم قدس را « آفتاب » اعتبار بايد كرد ؛ و نفس را به منزلهء « ماه » ؛ چه « 9 »

استضائت نفس از اشراقات انوار مفارقهء عالم عقل است ؛ و بدن را به جاى جرم « زمين » .

تعلّق ارادى نفس به بدن ، و توغّلش در مستلذّات « 10 »

حسّيه و لذّات مزاجيه ، مثمر حيلولت جسد ميانهء نفس و عالم قدس ، و مانع اشراقات انوار ملكوت ، و منشأ « 11 »

ظلمت و انخساف جوهر نفس مىشود .

و « 12 »

امّا كسوف : چون عبارت است از حيلولت « 13 »

جرم ماه ميانهء مركز جليديهء بصر - كه در حكم مركز عالم است ، قياس به فلك شمس ؛ چه نصف قطر ارض آنجا قدر محسوس ندارد - و ميانهء جرم آفتاب ؛ و از اين جهت جرم آفتاب را به « 14 »

هيچ وجه نقصان لازم نيايد ، بلكه او بر نور ذاتى خود باقى باشد ؛ و نقصان و خسران روزنهء حدقه و غرفهء قوّت باصره را باشد در حرمان از ضوء شعاع آفتاب .

پس آستان ربوبيت را - جلّ ذكره - من باب ضرب الامثال ، آفتاب حقيقى بايد گرفت ، چنان كه گفته‌اند « 15 »

: نور الانوار ، شمس عالم العقل ، و عقول عالم قدس ، و

( 1 ) . ن : مثالش .

( 2 ) . ت ، ق : + و .

( 3 ) . ت : حقيقش .

( 4 ) . ن : جو .

( 5 ) . س : آن .

( 6 ) . م : منشأ .

( 7 ) . ت ، س : استفادهء ؛ ق : استضائت .

( 8 ) . م : پس ازين .

( 9 ) . س : - چه .

( 10 ) . ت : مستلذّان .

( 11 ) . م : منشأ .

( 12 ) . پ ، ت ، س ، ق : - و .

( 13 ) . م : حيلولهء .

( 14 ) . م : - به .

( 15 ) . پ : گفته .