جذوات و مواقيت ( فارسى ) — الصفحة ١٢٦
الجذوة الحادية عشر مراتب ادراكات و مدركات آدمى
ادراكات و تحريكات مرتبهء تأكّد شوق و اجماع عزم را « 1 »
انبعاث داده - بإذن اللّه سبحانه - عضلات ستّ « 2 »
غضاريف ثلاثهء حنجره را - كه غضروف درقى و غضروف عديم الاسم و غضروف « 3 »
طرجهالى « 4 »
است - با « 5 »
عضلات لسانيّه و شفهيّه « 6 »
به اهتزاز در آورده « 7 »
، و جوهر هواى تنفّسى را موضوع حركت موجى و كيفيت صوتى ؛ و معروض هيئت « 8 »
جهرى و اخفاتى « 9 »
، و تقطيعات حرفى ساخته ؛ به حسب مراتب و مقادير « 10 »
حبس « 11 »
و اطلاق نفس ، و كيفيات حدّت و ثقل صوت حروف بيست و هشت‌گانه ، بر عدد منازل قمر - كه مرتبهء ثانيهء اعداد تامّه است - از مخارج شانزده‌گانه اخراج نمايد - ذلك تقدير العزيز العليم - و به تحريك اصابع و انامل نقوش و ارقام حروف و كلمات بر الواح صفايح و اوراق نگارد « 12 »
.
خليل نحوى « 13 »
- كه از ائمّهء علوم لسانيّه است - حروف را به احياز ثمانيه نسبت كرده « 14 »
: اخوات « عين » را - سوى الهمزة و الألف - حلقيّه « 15 »
گرفته است ؛ و « قاف » « 16 »
و « كاف » را « 17 »
لهويّتين « 18 »
؛ و « جيم » و « شين » و « ضاد » « 19 »
را شجريّه « 20 »
- بإعجام الشين و إسكان الجيم ؛ لأنّ مبدأها من شجر « 21 »
الفم ، و هو مفرجه « 22 »
- و « صاد » و « سين » و « زاى » را اسليّه « 23 »
- بالتحريك ؛ لأنّ مبدأها من اسل « 24 »
اللسان ، و هو مستدقّ طرفه - و « طاء » « 25 »
و « دال » « 26 »
و « 27 »
« تاء » « 28 »
را نطعيّه « 29 »
- لأنّ مبدأها من النطع « 30 »
، و هو الغار الأعلى الذى هو سقف
( 1 ) . ن : - را .
( 2 ) . پ ، ت ، س ، ق ، : + و ؛ ن : است .
( 3 ) . پ : - و غضروف .
( 4 ) . ق : طرحهايى .
( 5 ) . پ : تا .
( 6 ) . ن : شعهيه .
( 7 ) . ج : درآورد .
( 8 ) . م : هيآت .
( 9 ) . م : اخفات .
( 10 ) . ن : معادير .
( 11 ) . پ : حسّ ؛ س : جنس ؛ ق : جنسى .
( 12 ) . ن : لكازد .
( 13 ) . س : نحو .
( 14 ) . ق : + است .
( 15 ) . ج ، ن : حلقى .
( 16 ) . ق : قا .
( 17 ) . م : كاف و قاف را .
( 18 ) . پ : الهويّتين .
( 19 ) . پ ، ت ، ج ، س ، ق : صاد .
( 20 ) . پ : بتخريه .
( 21 ) . م : شجرة .
( 22 ) . پ ، م : مفرّجه ؛ ن : مخرجه .
( 23 ) . پ : اسيته ؛ ن : اسلبه .
( 24 ) . پ : اسفل .
( 25 ) . ن : طا .
( 26 ) . س : - لأن مبدأها من اسل . . . دال .
( 27 ) . پ ، ت : - و .
( 28 ) . ن : - و تاء .
( 29 ) . پ : نطقيه .
( 30 ) . پ : التطع .