جذوات و مواقيت ( فارسى ) — الصفحة ١٢٣

الجذوة الحادية عشر مراتب ادراكات و مدركات آدمى

قوا و « 1 »

ارواح و مبادى ادراكات و تحريكات قهرمان است ؛ و تعلّق و تدبير و حكومت و سلطنتش را قياس به ملك بدن دو اعتبار است :

[ 1 . ] نظر به حال بدن ؛ و به اين اعتبار از مباحث علم طبيعى و از احوال موضوعات طبيعيه « 2 »

است .

[ 2 . ] و نظر به حال جوهر ذات او ؛ و به اين اعتبار از مباحث علم الهى و از احوال جواهر مفارقه است .

و اين است كه مبحث نفس مشترك است بين العلمين :

[ 1 . ] در علم طبيعى ، جوهر مجرّد نفس را - من حيث النزول و الهبوط - حال بدن جسمانى گيرند .

[ 2 . ] و در علم « 3 »

الهى ، جسد هيولانى را - من حيث العروج و الصعود - حال جوهر مجرّد « 4 »

نفس .

و جوهر عاقل نفس را در دايرهء احاطهء عقليه « 5 »

به بدن :

[ 1 . ] نصف دور قوس هبوطى بود [ 2 . ] و « 6 »

نصف دور قوس صعودى .

در قوس هبوطى ، « 7 »

سير نزولى كند از علم تعقّلى تا به ادراك احساسى كه آخر هبوط است ؛ و در قوس صعودى ، سير عروجى از ادراك احساسى « 8 »

تا به علم تعقّلى كه آخر صعود است .

و جوهر معقول نيز : با هبوط نفس به مرتبهء حواسّ ، به موطن « 9 »

مادّيت و تكثّر متنزّل « 10 »

؛ و با صعود نفس به مقام عاقليت ، به مرتبهء تجرّد و توحّد « 11 »

مترقّى است .

پس حقايق معقولات در مراتب صعود و هبوط « 12 »

، و مواطن تجرّد و تعلّق ، با

( 1 ) . پ : قواد .

( 2 ) . پ ، ت ، ق : موضوعات طبيعه ؛ ن : طبيعات موضوعه .

( 3 ) . پ : + لم ؛ ت : لمم .

( 4 ) . ن : - مجرّد .

( 5 ) . پ : مقليه .

( 6 ) . پ ، م : در .

( 7 ) . ن : - بود و . . . هبوطى .

( 8 ) . پ : احساس .

( 9 ) . ن : به وطن .

( 10 ) . ن : منترل .

( 11 ) . ق : نوحد .

( 12 ) . م : هبوط و صعود .