مناسك حج ( فارسي ) ( محشى ) — الصفحة ٦٠

حجة الاسلام به جا آورند و كفايت از حج واجب آنان مىكند ، و چنانچه ساير شرايط را ندارند ( 1 ) به مجرد امكان حج ، براى آنان استطاعت حاصل نشده است و حج آنان استحبابى است و چنانچه بعدا استطاعت پيدا كردند بايد حج واجب را به جا آورند ، و حكم روحانى كاروان نيز همين است لكن اگر بعد از مراجعت از مكه نياز به شهريهء حوزه دارند مستطيع نمىشوند . ( 2 ) [ 59 ] م - پزشكان يا كسان ديگرى كه با مأموريت به ميقات آمده‌اند و در ميقات جامع شرايط استطاعت هستند ، واجب است حجة الاسلام به جا آورند ( 3 ) هر چند كه لازم است مأموريت خود را نيز انجام دهند . استفتاءات استطاعت

را به جا آورد و لو اين كه شوهر او راضى به مسافرت او براى حج نباشد . ( 1 ) [ 88 ] س - شخصى طبق وصيت پدر كه پول به حساب سازمان حج واريز كرده است به نيابت او به مكه آمده در حالى كه خود فرزند نيز استطاعت مالى داشته است آيا به نيابت پدر حج به جا آورد ، يا حج خود را انجام دهد ؟

ج - اگر راه براى پسر باز نبوده و از جهت نوبت پدر و نيابت از او راه براى او باز شده است بايد براى پدرش حج كند ، ( 2 ) مگر آن كه تبرعا و بدون اجاره به نيابت پدر آمده باشد ، كه در اين صورت مستطيع شده و بايد براى خودش حج به جا آورد ، ( 3 ) و گذشت كه به مجرد وصيت ( 4 ) و قبول فرزند ، نيابت واجب نمىشود مگر آن كه قبل از استطاعت اجير شود .

[ 89 ] س - شخصى بجز براى هدى ، استطاعت حج را دارا است ، آيا حج براى او واجب است ؟

ج - بلى مستطيع است و پول هدى ، جزء استطاعت نيست . ( 5 )

( 1 ) - آية الله مكارم : ولى بهتر جلب رضايت اوست .

( 2 ) آيات عظام تبريزى ، گلپايگانى ، صافى : بايد براى خود حج به جا آورد و براى پدر نايب بگيرد .

( 3 ) آية الله سيستانى : در اين صورت نيز بايد براى پدرش حج كند .

آية الله خوئى : در صورتى كه وصيت پدر اين بوده كه او خودش حج نيابى را به جا آورد فتواى ايشان معلوم نيست .

( 4 ) آية الله اراكى ، آية الله نورى : اگر در وصيّت قيد مباشرت شده و فرزند وصيت را قبول كرده نيابت واجب مىشود و استيجار لازم نيست .

آية الله مكارم : اگر وصيت را قبول كرده واجب العمل است .

آية الله سيستانى : و گذشت كه اگر اجرت معين شده باشد و او در حيات پدر وصيت را قبول كرده باشد ، اجاره است و بايد انجام دهد .

( 5 ) آية الله خوئى ، آية الله فاضل : چنين شخصى مستطيع نيست مگر با تمكَّن از جميع مصارف حج و از جمله ثمن هدى .

( معتمد ، ج 1 ، ص 183 ) .

آية الله گلپايگانى ، آية الله صافى : مستطيع نمىشود و پول هدى جزء استطاعت است . ( مجمع المسائل ، ج 1 ، ص 437 ، مسأله 38 ) .

آية الله سيستانى : استطاعت حاصل است و به جاى هدى روزه مىگيرد .

آية الله مكارم : زيرا به جاى آن روزه مىگيرد و چنين كسى عرفا استطاعت براى حج دارد .

آية الله تبريزى : در صورتى كه بتواند بدون حرج و مشقّت بدل هدى روزه بگيرد .

آية الله غروى : حسب استظهار ما از أدلَّه ، ثمن هدى جزء استطاعت مىباشد .