مناسك حج ( فارسي ) ( محشى ) — الصفحة ٥٠

حجة الاسلام به جا آورند و كفايت از حج واجب آنان مىكند ، و چنانچه ساير شرايط را ندارند ( 1 ) به مجرد امكان حج ، براى آنان استطاعت حاصل نشده است و حج آنان استحبابى است و چنانچه بعدا استطاعت پيدا كردند بايد حج واجب را به جا آورند ، و حكم روحانى كاروان نيز همين است لكن اگر بعد از مراجعت از مكه نياز به شهريهء حوزه دارند مستطيع نمىشوند . ( 2 ) [ 59 ] م - پزشكان يا كسان ديگرى كه با مأموريت به ميقات آمده‌اند و در ميقات جامع شرايط استطاعت هستند ، واجب است حجة الاسلام به جا آورند ( 3 ) هر چند كه لازم است مأموريت خود را نيز انجام دهند . استفتاءات استطاعت

[ 68 ] س - شخصى براى زيارت سوريه ثبت نام كرده است و فعلا سه هزار روپيه بدست آورده است و خرج حج بيت الله هم همين مقدار مىشود ، آيا رفتن حج واجب است يا مىتواند به زيارت سوريه برود ؟

ج - اگر ساير شرايط استطاعت را داشته باشد بايد به حج برود . ( 1 ) [ 69 ] س - در قباله هاى كنونى براى ازدواج ، مبلغ زيادى نوشته مىشود ، آيا زنى كه مىخواهد ازدواج كند طبق برنامهء مذكور واجب الحج مىشود يا خير ؟ ضمنا مشخص فرمائيد مبلغ چقدر باشد بهتر است ؟

ج - اگر بدون مفسده ( 2 ) بتواند مهر را بگيرد و به حج برود مستطيع است ، ( 3 ) و مهر السنة بهتر است و استحباب دارد .

[ 70 ] س - اگر پدرى بعد از ثبت نام براى حج فوت كرده است و چند پسر دارد ، و اجازهء حج به يكى از پسران داده مىشود آيا در چنين موردى استطاعت طريقى براى كدام حاصل مىشود ؟

ج - با فرض وجود ساير شرايط استطاعت ، به هر كدام اجازه داده شود مستطيع مىشود . ( 4 )

آية الله گلپايگانى : مگر اين كه قصد كرده باشد حجّى را كه بر اوست و اشتباها گمان كرده استحبابى است كه در اين صورت بعيد نيست كفايت كند . ( مناسك عربى ، ص 30 ، مسأله 80 ) .

( 1 ) آية الله غروى : مگر اين كه ثبت نام كردن به زيارت سوريه مصارفى لازم داشته باشد كه با اضافه آن نتواند به مكَّه برود .

آية الله سيستانى ، آية الله خوئى : و اگر ساير شرايط را ندارد بايد براى سالهاى آينده استطاعت مالى خود را حفظ كند و اگر از تحقق ساير شرايط نااميد است ، نايب بفرستد .

( 2 ) آية الله سيستانى : اگر مستلزم حرجى بر زن باشد كه تحمّلش براى او مشكل است مستطيع نيست .

آية الله گلپايگانى ، آية الله صافى : و اختلال در زندگى . ( مجمع المسائل ، ج 1 ، مسأله 33 ) .

آية الله تبريزى : بدون وقوع در حرج .

آية الله مكارم : و يا حاصل شدن هر چيزى بر خلاف حيثيّت او .

آية الله بهجت : به ذيل مسأله 47 مراجعه شود .

( 3 ) آية الله غروى : مگر اين كه اداء آن مشروط بقدرة و تمكَّن بوده باشد و زوج متمكَّن از دفع آن نباشد .

( 4 ) آية الله مكارم : ولى ورثه بايد بر آن توافق كنند و حج واجبى هم بر عهده پدر نباشد .

آية الله گلپايگانى : اگر به عنوان نيابت پدر است بر هيچ يك از آنها رفتن به حج و قبول نيابت واجب نيست ، مگر آن كه بالخصوص مورد وصيّت باشد ، و اگر منظور اين است كه يكى از آنها مىتواند با استفاده از فيش پدر براى خود حج به جاى