تاريخ حديث شيعه ( در سده هاى دوازدهم و سيزدهم هجرى ) ( فارسى ) — الصفحة ٥٣

گوشه‌هايى از مناظرهء علما با باب

حضرت امام رضا عليه السلام طرح شد . « قال مأمون : ما الدليل على خلافة جدّك على بن ابى طالب عليه السلام ؟ قال : آية أنفسنا ، قال : لولا نسائنا ، قال : لولا أبنائنا ! فسكت مأمون » .

باب گفت : « اين ، حديث نيست » .

عالمان مجلس گفتند : حديث است .

نظام العلما گفت : « گرفتيم حديث نيست . آخر مقالتى از عرب است . معنى آن به فارسى بگوى » .

باب ، همچنان مهلت طلبيد .

نظام العلما گفت : « شرح اين حديث كن كه مىفرمايد : " لعن اللَّه العيون فإنّها ظلمت العين الواحدة " » .

باب ، باز لَختى سر فرو كرد و گفت : اكنون چيزى ندانم . آن گاه ، سر بر آورد و گفت : « مگر ندانسته‌ايد كه من ، مرتجلًا خطبهء فصيح همى گويم و نويسم و برخواند :

" الحمد للَّه‌الذى رفع السموات و الارض . . . » و اين جمله را به فتح تا و كسر ضاد خواند !

ولىعهد كه در مجلس حاضر بود ، گفت :

« و ما بتا و ألف قد جمعا * يكسر فى النصب و فى الجرّ معا » .

آن گاه ، رو به باب كرد و گفت : « اين سخنان بيهوده تا چند ، و مردم عامّه را تا چه اغوا كنى و به ضلالت افكنى و چرا خويش را صاحب الأمر خوانى ؟ ائمهء ما عليهم السلام ، آن هنگام كه به حكمت‌هاى يزدانى بايد مظلوم باشند ، همچنان ، صابر و شاكر بودند و يك يك ، به دست بنى اميّه و بنى عبّاس ، شهيد شدند و اگر صاحب الأمر ، همى خواست مظلوم و مغلوب باشد ، غيبت اختيار نمىفرمود .

اين غيبت از بهر آن است كه چون ظاهر شود ، معجزهء تمام انبيا با او باشد و بنمايد