مسائل مستحدثه پزشكى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٨٢

نقد دليل

محمد بن عليّ بن الحسين قال : قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله : كرامة الميّت تعجيله ؛ « 1 »

از امام باقر عليه السّلام است كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله فرمود : گرامى داشتن مرده سرعت در تجهيز او است .

نقد دليل

نقد دليل

اين دليل هم ، از نظر صحت و سقم ، نظير دليل پيشين است ؛ يعنى ، اگرچه روايات فوق دلالت بر فوريت و تعجيل در كفن و دفن ميّت مىكند ، اين فوريت معلول وجوب حفظ حيثيت و كرامت ميّت است ، چنان‌كه روايت اخير بر آن تصريح دارد ، پس وجوب فورى كفن و دفن آن‌گاه از حرمت تشريح و كالبد شكافى به‌دست مىآيد كه اوّلا حرمت و كرامت ميّت ثابت شود و ثانيا تأخير ناشى از كالبد شكافى ، منجر به هتك حرمت و كرامت گردد ، بنابراين ، دليل سوم نيز هم‌چون دليل قبلى به مسئله هتك حرمت مىگردد كه اندكى بعد بررسى خواهيم كرد .

امّا از نظر نتيجه ، اين دليل اخص از دليل پيشين است و تنها حرمت كالبد شكافى در مورد ميّت مسلمان را ثابت مىكند ، و دربارهء كافر حربى يا ذمّى اين دليل هيچ‌گونه حرمتى را اثبات نمىكند ؛ اوّلا بدان جهت كه خطاب در روايات ياد شده متوجّه مسلمانان و در مورد آنان است . ثانيا روايات ، به‌طور صريح دلالت بر نهى از كفن و دفن اهل ذمّه دارد ؛ براى نمونه :

عن أبي عبد اللّه عليه السّلام أنّه سئل عن النصراني : يكون في السفر و هو مع المسلمين فيموت ، قال : لا يغسّله مسلم ، و لا كرامة ، و لا يدفنه ، و لا يقوم على قبره و إن كان أباه ؛ « 2 »

از امام صادق عليه السّلام دربارهء نصرانى كه در سفرى همراه مسلمانان است و مىميرد ، سؤال شد فرمود :

چون احترامى ندارد ، مسلمانى او را غسل ندهد . و دفنش نكند و بر قبرش حاضر نشود ، هرچند كه پدرش باشد .

عن أبي عبد اللّه عليه السّلام النهي عن تغسيل المسلم قرابته الذمّي و المشرك ، و أن يكفّنه

( 1 ) . همان ، ح 7 . ( 2 ) . همان ، ص 703 ، ح 1 .