نهج البلاغه ( منظوم بر اساس نسخه فيض الاسلام ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٧٥

خصلت متّقين در روز

بعد از آن فرمود آن مولاى و الا بوتراب * اهل خود را اين چنين تأثير دارد پند ناب

از ميان حاضرين گفت از خوارج قائلى * ( نامش عبدالّه و از اتباع عهد جاهلى )

در چه حالى با چنين پندى كه گفتى يا على * ( در تو كو تأثير اين پندى كه گفتى يا على ) ؟

( از چه رو اندرز تو با مرگ حتمى همره است * ليك اكنون دست وى از دامن تو كوته است ) ؟

در جواب اين گونه فرمود آن جناب مستطاب * هادى مردم ، علمدار هدايت بوتراب

( 22 ) واى بر تو هر اجل را هست وقت و سر رسيد * چون سر آمد نيست كس را پايگاهى بر اميد

( چون بپايان گشت و طىّ شد ديگر از آن نگذرد * هيچگاه از نقطهء اتمام و پايان نگذرد )

هر اجل را علّتى هست اصطلاحا روى كار * ( كاعتبارا از مدار آن نيفتد بر كنار )

آن زمانكه تيره شد وضع و دگرگون گشت حال * مىپذيرد هر اجل تغيير وضع و انفعال

پس تأمّل كن در اين گفتار زشت و بىمحل * آنچه شيطان بر زبانت كرد جارى اى دغل

( بار ديگر اين سخن را در نياورد بر زبان * اى اسير جهل و در عقل و ديانت ناتوان )

( ناهيا ) همّام را پروانه روى شمع پند * شعله كرد و دود زد آنسان كه در آتش سپند

« اى خوش آن پندى كه مولا گويد و بر دل نشيند »

بذر نيكو را اگر باشد مساعد جاى رشد * در مقابل حاصلى افزون بر آرد در حصاد

در دل همّام گويا بذر پند بوتراب * حاصلى ارزنده بخشيد آنزمانكه اوفتاد

پند نيكوى على آنجا كه جاى خود گرفت * داد بر همّام عابد ، اعتلاى اعتقاد

آنزمان كه گشت همّام از شراب پند سير * جان بنقد از دست داد و از تحرّك ايستاد

او شراب عشق را از دست مولا سر كشيد * با چنين جام بلورين جان خويش از دست داد

پايان خطبهء 184 ( همّام )