نهج البلاغه ( منظوم بر اساس نسخه فيض الاسلام ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٩٥

خطبهء 165

خطبهء 165

خطبهء 165

حضرت ، اين خطبه را بعنوان پند و اندرز به اصحابش فرموده است ليتأسّ صغيركم بكبيركم و ليرأف كبيركم بصغيركم و لا تكونوا كجفاة الجاهلية لا فى الدّين يتفقّهون و لا عن اللّه يعقلون كقيض بيض فى اداح يكون كسرها وزرا و يخرج حضانها شرّا .

( 1 ) كوچگان بايد بزرگان را تأسّى « 1 » آورند * ( تا بدين‌سان پيروى را در تجلّى آورند )

از بزرگان نيز ايشان را محبّت بايدى * ( پاى همّت در امور و دست رأفت بايدى )

پس نباشيد همچو اشرار جهالت در جهان * ( تا نماند نامتان در ظلم ، ورد هر زبان )

آن سيه‌بختان نه در دين كنجگاوى داشتند * ( نى براى زاد و توشه ظرف حاوى داشتند )

( در درون ، انديشهء فخر و تكاثر « 2 » داشتند ) * واژهء ايزد شناسى را فرو بگذراشتند

( جملهء آن تيره‌بختان در مثال و اصطلاح ) * همچنان باشد كه گوئى قيض بض فى اداح

يا بسان تخم مرغان در كنار ريكزار * ( يا درون آشيان در لاى سنگ كوهسار )

( محتواى اين حقيقت نيست بر ما آشكار * كاندران تخم شتر مرغ است يا كه تخم مار )

گر شكستى بعد از آن ديدى كه تخم مار نيست * جرم اين اهمال « 3 » و تقصير و خيانت مال كيست

ور رها كردى و افعى سركشيد از آن برون * اين حضانت « 4 » باعث شرّ است در تخم اندرون

( قصّهء اين ظالمان جاهليّت هر زمان * قصّهء تخم شتر مرغ است و افعى اى فلان )

( گر مخالف بوده باشى با مرام اين گروه * جنگ و خونريزى به پا دارند و فتنه كوه كوه )

( ور مدارا در ميان صورت پذيرد وانگهى * ختم گردد در نتيجه بر فساد و گمرهى


( 1 ) الگو و پيروى ( 2 ) زياده طلب و كثرت خواهى ( 3 ) سستى ( 4 ) نگهدارى