نهج البلاغه ( منظوم بر اساس نسخه فيض الاسلام ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٤

خطبهء اوّل

آيه‌هائى در خور امثال و مطلق يا عبر * يا مقيّد جملتا دارد بطور معتبر

از عزائم يا رخص « 1 » دارد بيانى دلربا * از غوامض يا جمل « 2 » تعبيرهائى جانفزا

هكذا هر آنچه مربوط حرام است و حلال * سورهء پنج آيهء سه مىزند بر آن مثال

اوّل مائده ( احلّت لكم بهيمة الأنعام در مورد حليّت ) حرّمت عليك الميته و الدّم و لحم الخنزير - در مورد حرمت )

( الصّلوة ) آغاز و مبناى جميع واجبات * در كنارش واجب ثانى همانا چون زكات

بهر مردم امر ( اتوا و اقيموا ) صادر است * آمرش در سورهء دو كردگار قادر است

وَ أَقِيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ وَ ارْكَعُوا مَعَ الرَّاكِعِينَ بقره 43

در خصوص مستحبّات آيهء هفتاد و نه * در تهجّد آنچه فرموده برايش دل بنه

وَ مِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نافِلَةً لَكَ عَسى أَنْ يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقاماً مَحْمُوداً « 3 »

ناسخش در سورهء نه آيهء پنج اندرون * آيهء منسوخ همانا انتهاى كافرون

فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ « 4 » لَكُمْ دِينُكُمْ وَ لِيَ دِينِ « 5 »

ميدرخشد آيهء رخصت ، بسان ماه بدر * سورهء دو حاوى آن در قداست ليل قدر

فَمَنْ كانَ مِنْكُمْ مَرِيضاً أَوْ عَلى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ « 6 »

در عزيمت تابناك است و درخشان چون قمر * آيه‌اى در آسمان سورهء دو مستطر

فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ « 7 »

آيه‌اى در جامعيّت همچو نور آفتاب * در فضاى سورهء پنجم ، نمايان بىنقاب

متن آن من اجل ذالك عطف دارد بر خواص * ليك در معنى گهى بر كلّ دارد اختصاص

مِنْ أَجْلِ ذلِكَ كَتَبْنا عَلى بَنِي إِسْرائِيلَ أَنَّهُ مَنْ قَتَلَ نَفْساً . . . . « 8 »

آيهء عبرت كه نوعى پند و وعظ كامل است * بيست و پنج سورهء هفتاد و نهمّ شامل است

( 1 ) رخص رخصتها ( 2 ) جمل جمله‌ها ( 3 ) سورهء اسراء آيهء 79 ( 4 ) سورهء توبه آيه 5 ( 5 ) سورهء كافرون آيهء آخر ( 6 ) بقرهء آيه 184 ( 7 ) سورهء بقره ، آيهء 185 ( 8 ) مائده 32