مجموعه فهرست گزيده نسخ خطى فارسى آسياى ميانه و قفقاز در علوم پزشكى ( فارسى ) — الصفحة ١٣٣

88 ديوان ( غرة الكمال )

با يك برگ ديگر به كتاب جلوهء خاصى بخشيده است . بين سطور طلا ، به شكل دندان موشى است .

مرصّع به گل و بوته به شكل اسليمى با گلهاى لاجورد ، زرد ، قرمز ، صورتى و غيره است ، داراى ركابه است . مهرى بيضى در برگ 163 وجود دارد ، نوشته شده « محمد شريف » .

نك : الذريعة ، ج 21 ، ص 328 و ج 1 ، ص 368 ، شمارهء 1921 ؛ فهرست نسخه‌هاى خطى مشترك پاكستان ، ج 1 ، ص 477 و ص 478 .

« شمارهء ثبت : 27

P - K

»

*

88 ديوان ( غرة الكمال )

88 ديوان ( غرة الكمال )

ادب منظوم و ديباچه ، ادب منثور و منظوم ، فارسى

از : امير خسرو دهلوى - ابو الحسن خسرو ، فرزند امير سيف الدين محمود .

م . 728 يا 725 ق .

آغاز : « غرّهء كمال انسان از ديباچه حمد مخترعى است كه مطلع ديوان بشريت را بتثبيب كنايهء خلق الانسان علّمه البيان متجلى كرد و غرّه كلام القاب بصحيفهء شكر صانعى است كه مبداء كتابت را بتشبيه كتابت خلق آدم على صورت متجلى گردانيد » .

انجام :

« باد پائى كه به من داد ملك - * آسمان را تك او حيران كرد -

ليك نعل چو هلال او را - * لنگى پا قدرى نقصان كرد -

لنگى از باد بود دفع شود - * باد چون لنگ بود چه توان كرد » .

گزارش متن : در اول ديوان ديباچهء بزرگى در 62 برگ آمده بعد از آن غرة الكمال شروع مىشود . امير خسرو دهلوى از شاعران نامى تركستان مىباشد كه در اصل از طائفهء لاخين از امراى هزاره و بلخ و كشن بود . پدر او در زمان حملهء مغولها ، به هندوستان فرار كرد و او در بلدهء « اگره » ( مؤمن‌آباد ) متولد شد . و از آثار قلمى او پنج ديوان به نامهاى غرّة الكمال ، تحفة الصغر ، وسط الحيات ، بقيهء نقيّه ، نهاية الكمال ، و غير از اينها آثار ديگرى نيز دارد از جملهء آنها : هزليات ، شكايات ، مثنوى فتح‌نامه يا فتح الفتوح ، مطلع الانوار ، خسرو و شيرين ، مجنون و ليلى ، آئينه اسكندرى ، هشت بهشت ، قران السعدين و دولرانى خضرخانى و نه سپهر اوست .