نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٨٧

69 - ابو عبيد الله معصومى [ كشتهء محمود غزنوى در 450 ه ]

شاگردان ابو على كم‌بضاعت‌تر ازو نبود ، و بعضى گفته‌اند كه او در مجلس ابو على مانند مريد بود نه چون شاگرد مستفيد .

از سخنان [ 103 - الف ] او [ ست ] :

69 ، 2 - شناخت عجز خود از كمال شناخت الله تعالى نهايت علم انسان است ، و اين شناخت برهانيست .

69 - ابو عبيد الله معصومى [ كشتهء محمود غزنوى در 450 ه ]

69 ، 1 - افضل تلامذهء ابو على بود ، رساله‌اى در عشق تصنيف كرد .

69 ، 2 - چون ابو ريحان بر سؤالات ابو على اعتراض نمود ، و بىادبى كرد ؛ ابو على خود را از مناظرهء آن بازداشت ، معصومى آن اعتراضات را جواب بر وجه صواب گفت . و گفت : اى ابو ريحان اگر در مخاطبهء حكيم غير اين الفاظ اختيار مىنمودى به فضل و علم لايق‌تر بود .

69 ، 3 - و معصومى كتابى در تحقيق جواهر مجرده و عدد عقول و افلاك و ترتيب مبدعات تصنيف كرد و در خزانهء نظاميه كه در نيشابور بود نسخه‌اى از آن بود ، جمال الملك پسر نظام الملك آن را گرفت ، و ندانستم كه عنقا شد ، يا به عالم فنا پيوست ! و اين كتاب معشوق حكيمان بود ، و ابو على مىگفت كه او پيش من به منزلهء ارسطوست پيش افلاطون .

از مضامين اشعار عربى اوست كه :

69 ، 4 - سخنان صاحبان عقل را چنان مىخواهم و ميل دارم كه تشنه‌اى آب سرد را ، و خوشحال مىشوم كه در پيش ايشان بيفتم ، چون خوشحال شدن كسى كه مطلوب عنايتش حاضر آيد .