هفت كشور و سفرهاى ابن تراب ( فارسى ) — الصفحة ٧٠

حكايت [ حُسن و طالب ]

جان مضايقه ندارم ، بلكه درين امر كه مصلحت ديده‌اند پيش ايشان بىاختيارم .

بيت

اختيارى نيستم بر جان شيرين ، حكم كن * تا من بىدل به جان حكم تو را فرمان برم

القصّه حسن را به طالب نامزد كردند و امرا و وزرا و اركان دولت به ترتيب جشن مواصلت ايشان مشغول شدند .

درين محل كامل را عارضه‌اى دست داد و از دار فنا به دار بقا خراميد و ممالك به كمال مسلّم شد .

طالب بعد از چند روزى كه از وفات كامل برآمد و شدّت ابتداى فراق گذشت كس به ملازمت كمال فرستاد و اظهار از « 1 » ملال ايّام نافرجام مفارقت پدر بزرگوار كرد و مهر و شفقت پدرى تمنّا نمود . رقمى از مدّعا بر صفحهء بيان آورد و كمال نيز خواست كه طالب را بر مضمون كريمهء « المؤمن اذا وعد وفا » « 2 » به مقصود رساند و مطابق آيهء « ارحم [ 156 ب ] ترحم « 2 » » بر مسند سرير شاهى كه مراد اوست نشاند .

اما حاسد نام شخصى كه يكى از خواصّ او بود سر در گوش او كرد كه طالب فرزند تست ، بيگانه را خويش بايد ساخت كه خويش به حال خويشتن است .

كمال فرستاد طالب را نوازش فرمود و جواب در ميان خوف و رجا داده مرخّص نمود .

حاسد را گفت درين معنى كه مانع شدى تو را به خاطر چه آيد و در آينهء ضمير تو درين باب چه چيز روى مىنمايد .

او گفت از آن‌جا كه اقتضاى راى من است بر آنم كه حسن را به قناعت كه پادشاه ممالك عافيت است دهى و از ملك و مال آنچه توانى به طالب ارزانى داد [ ه ] ، و الا در باب وصلت تغافل نموده عذر پيش آورده اگر زياده مبالغه نمايد ، جهت دست پيمان حسن درّ شب‌افروز طلب كه عاجز آيد .

و كمال نيز به طمع ملك آنچه حاسد گفت به خاطر قرار داده سوداى وصلت طالب را از سر نهاد .


( 1 ) . اصل : از اظهار . ( 2 ) . كذا . اما آيهء قرآن نيست .