هفت كشور و سفرهاى ابن تراب ( فارسى ) — الصفحة ١٦٠

حكايت [ نعيم و منعم ]

ماهى گرفتن آهسته سطل نقره « 1 » و رسنى گرفته بر لب حوض آمد و بدان نوع كه منعم گفته بود سطل را در آب انداخت . چون سطل به زير آب رفت در بيخهء درختى محكم شد و آن كنيزك رسن بكشيد . رسن پاره شد و سطل در حوض آب افتاد .

كنيزك از سردى هوا در آب نتوانست رفتن و كيفيّت حال نتوانست گفتن .

نعيم گفت عجب كارى كردى . . . « 2 » چه تعليم بىمعنى بود كه دادى و سطل هزار دينارى [ 22 الف ] مسلمانان در آب انداختى .

منعم گفت نيك « 3 » رفتم . اگر واقف شوند بيرون آورند و اگر نه بنده متصرّف شوم كه خر و بار من به سيل فنا رفته .

نعيم گفت اگر بدين معنى اطلاع يافته ، كنيزك را تعذيب كنند كه چرا چنين كردى و كنيزك راستى بگويد ، چه حيله‌پردازى و چه چاره سازى .

منعم گفت منكر خواهم شد كه گفته‌اند « الاقرار شوم و الانكار مبارك » .

بيت

گر خواجه به پرسش گناهم آيد * انكار كنم ، مرا چه مىفرمايد

گر شحنه كسى را به گناهى گيرد * غم نيست ، گناه را گواهى بايد

نعيم گفت بارى اگر از من قصّهء [ آن ] سؤال كنند مخفى نخواهم داشت و دقيقه‌اى از راستى فرو نخواهم گذاشت كه دروغ‌گوى هرگز به درجه‌اى نرسيده و بهبودى نديده .

منعم گفت رحمت خداى بر تو باد كه حق برادرى به‌جاى آوردى و مرا از خاك بر مىدارى .

مصرع « 4 »

از صحبت من مگر به تنگ آمده‌اى

نعيم گفت چه كنم . هرچند مىگويم كه شيوهء دروغ را بگذار و روى به راستى آر

( 1 ) . اصل : + را . ( 2 ) . جاى دو كلمه پارگى است . ( 3 ) . اصل كذا : مشخص است كه عبارتى نانوشته مانده . ( 4 ) . اصل : بيت .