هفت كشور و سفرهاى ابن تراب ( فارسى ) — الصفحة ١١٦

[ منزل اول : منزل وجود ]

بيت

كسى نيافت خبر از مسافران عدم * نگر كسى كه مسافر شد و نيامد باز

ابن تراب گفت از آنچه در ملك عدم و منزل وجود بيان فرمودى مستفيد شدم .

اكنون مىخواهم كه حالات منازل ديگر را بيان فرمايى .

خواجه عقيل الدين گفت منزل دويم را منزل بىخودى مىگويند ، به جهت آن‌كه از غايت لطافت هوا و فرح‌بخشى فضايش اين‌كس را بيخودى حاصل مىشود .

بيت

از ان حالت كسى واقف نباشد * مگر طفلان كه از خويشند فارغ

و منزل سيم را منزل لعب [ 35 الف ] مىگويند ، چرا كه در آن منزل مرغزارى است بىنظير و هوايى دارد روح‌افزا و دلپذير . چنان‌كه اگر پير هفتاد ساله به آن‌جا رسد چون كودك هفت ساله ميل به لعب كند .

بيت

ز فيض هوا پير هفتاد ساله * به بازى درآيد چو مشكين غزاله

منزل چهارم « 1 » [ منزل ] شتاب نام دارد و منزلى است كه زبان ناطقه در بيان تعريفش قاصر است .

بيت

مىكرد صبا وصف هواى سر آن كو * جان‌بخش و دل افروز چو ايّام جوانى

صد سال اگر وصف كنم آن سر كو را * تا خود نرسى بر سر آن كوى ندانى

منزل پنجم را منزل صلاح مىگويند ، بدان سبب كه اگر كودك هفت ساله به آن‌جا رسد چندان سرمايهء سعادت به هم رساند كه عابد هفتاد ساله « 2 » در گوشهء صومعه نتواند يافت .

( 1 ) . اصل : + را . ( 2 ) . اصل : + را .