آشنايى با كتب رجالى شيعه ( فارسى ) — الصفحة ١٣٠
ب ) تأليف
نام برده است . « 1 »
2 . بيان اسناد به تصنيفات . اسناد موجود در واقع در اثبات صاحب كتاب بودن راوى آورده شدهاند و علاوه بر اين فوايد ديگرى از جمله اثبات كتب مؤلفان و مشخص كردن مشايخ و شاگردان روات را دربردارند . اما نجاشى درصدد بيان همهء اسنادى كه در دست داشته نبوده است بلكه به پارهاى از آنها اكتفا كرده است . او خود در مقدمه به اين نكته تصريح مىكند :
و ذكرت لرجل طريقا واحدا حتّى لا يكثر ( تكثر ) الطّرق فيخرج عن الغرض . « 2 » ( و براى هركس فقط يك طريق ذكر مىكنم تا تعدد طرق پيش نيايد و كتاب از هدف اصلى خود دور نشود ) .
نجاشى در جايى ديگر نيز تصريح مىكند كه به دليل اختصار بيش از يك يا دو سند را نياورده است . « 3 »
نجاشى در اغلب موارد پس از معرفى مصنفات ، طريق و سند خودش را به آنها ذكر مىكند ولى در برخى موارد كه خودش سند متصل به آنها ندارد نام مؤلف را به استناد اجازات و طرقى كه از استادانش دارد نقل مىكند و با تعبيراتى چون ذكره فلان ، ذكره أصحاب الرجال ، كذا فى الفهرستات بيان مىكند كه خود انتساب كتاب را به مؤلفش احراز نكرده است . براى مثال مىآورد : الحسن بن محمد النهاوندى أبو على متكلم جيّد الكلام ، له كتب منها النقض علي سعيد بن هارون الخارجى فى الحكمين و كتاب الاحتجاج فى الإمامة و كتاب الكافى فى فساد الاختيار ذكر ذلك أصحابنا فى الفهرستات . « 4 »
اسناد موجود در اين كتاب از لحاظ اعتبار متفاوت است و هنگام بيان اسناد به مجموعهء كتب يك شخص و در تقديم و تأخير دادن آنها هيچگونه عنايتى به ميزان
( 1 ) . رجال النجاشى ، ص 389 - 390 ، ش 1049 . ( 2 ) . همان ، ص 3 . ( 3 ) . همان ، ص 116 ، ش 297 . ( 4 ) . همان ، ص 49 - 48 ، ش 102 .