التمهيد في علم التجويد ( در آمدى بر علم تجويد ) ( فارسى ) — الصفحة ١٩٠

گفتارى دربارهء وقف بر « كلّا »

جايز است . « 1 »

11 . سورهء « مطفّفين » چهار موضع : « 2 » در سه موضع لِرَبِّ الْعالَمِينَ . كَلَّا « 3 » ( آيهء 6 و 7 ) ؛ تُكَذِّبُونَ . كَلَّا « 4 » ( آيهء 17 و 18 ) و يَكْسِبُونَ . كَلَّا « 5 » ( آيهء 14 و 15 ) وقف بر كلّا جايز نيست ، ولى از آن ابتدا مىشود « 6 » .

در أَساطِيرُ الْأَوَّلِينَ . كَلَّا « 7 » ( آيهء 13 و 14 ) وقف ، كافى است ؛ زيرا رد و نفى سخن ما قبل [ تكذيب كنندگان رستاخيز ] است . و از كلّا مىتوان شروع كرد . « 8 »

12 . سورهء « فجر » دو موضع : يكى در : أَهانَنِ . كَلَّا « 9 » ( آيهء 16 و 17 ) و ديگرى جَمًّا . كَلَّا « 10 » ( آيهء 20 و 21 ) ، وقف بر آنها وقف كافى است و ابتدا از آنها ابتداى حسن است « 11 » .

( 1 ) ابن رستم ، ص 29 ؛ ابن فارس ، ص 48 ؛ نحاس ، ص 766 ؛ مكّى ، ص 52 و سخاوى ، ص 215 . ( 2 ) مؤلف به ترتيب آيات ملتزم نبوده است . ( 3 ) يَوْمَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعالَمِينَ . كَلَّا إِنَّ كِتابَ الفُجَّارِ لَفِي سِجِّينٍ . ( 4 ) ثُمَّ يُقالُ هذَا الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تُكَذِّبُونَ . كَلَّا إِنَّ كِتابَ الْأَبْرارِ لَفِي عِلِّيِّينَ ؛ سپس [ به ايشان ] گفته خواهد شد : اين همان است كه آن را به دروغ مىگرفتيد . نه چنين است ، در حقيقت ، كتاب نيكان در « علّيّون » است » . ( 5 ) كَلَّا بَلْ رانَ عَلى قُلُوبِهِمْ ما كانُوا يَكْسِبُونَ . كَلَّا إِنَّهُمْ عَنْ رَبِّهِمْ يَوْمَئِذٍ لَمَحْجُوبُونَ ؛ نه چنين است ، بلكه آن چه مرتكب مىشدند ، زنگار بر دل‌هايشان بسته است . زهى پندار ، كه آنان در آن روز ، از پروردگارشان سخت محجوبند » . ( 6 ) در اين مواضع ، فقط به معنى « ألا » مىتوان ابتدا كرد ( ابن رستم ، ص 29 ؛ ابن فارس ، ص 49 ؛ نحاس ، ص 768 ؛ مكّى ، ص 53 - 58 و سخاوى ، ص 215 ب ) . ( 7 ) إِذا تُتْلى عَلَيْهِ آياتُنا قالَ أَساطِيرُ الْأَوَّلِينَ . كَلَّا بَلْ رانَ . . . ؛ [ همان كه ] چون آيات ما بر او خوانده شود ، گويد : [ اينها ] افسانه‌هاى پيشينيان است . نه چنين است ، بلكه آن چه مرتكب مىشدند زنگار بر دل‌هايشان بسته است » . ( 8 ) ابن رستم ، ص 29 ؛ ابن فارس ، ص 46 ؛ مكّى ، ص 55 و سخاوى ، ص 215 ب . ( 9 ) وَ أَمَّا إِذا مَا ابْتَلاهُ فَقَدَرَ عَلَيْهِ رِزْقَهُ فَيَقُولُ رَبِّي أَهانَنِ . كَلَّا بَلْ لا تُكْرِمُونَ الْيَتِيمَ ؛ و امّا چون وى را مىآزمايد و 7 . روزىاش را بر او تنگ مىگرداند ، مىگويد : پروردگارم مرا خوار كرده است ، ولى نه ، بلكه يتيم را نمىنوازيد » . ( 10 ) وَ تُحِبُّونَ الْمالَ حُبًّا جَمًّا . كَلَّا إِذا دُكَّتِ الْأَرْضُ دَكًّا دَكًّا ؛ و مال را دوست داريد ، دوست داشتنى بسيار ، نه چنان است ، آن گاه كه زمين ، سخت در هم كوبيده شود » . ( 11 ) نحاس ، ص 776 و مكّى ، ص 58 و 59 .