التاريخ القويم لمكة وبيت الله الكريم ( كعبه و مسجد الحرام در گذر تاريخ ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٣٨

كبوتران حرم

ظرفهايى پر از دانهء گندم را به حاجيان و زائران ، به قصد پاشيدن آن در جايگاه مخصوصِ انبوه كبوتران مىفروختند ، تا اينكه اين كبوتران خونگرم و خانگى ، كه از نشستن بر سر مردم نيز دريغ نمىكنند ! استفاده كند ؛ اين حيوانات از زندگى خود جز خوردن و لطف و انس گرفتن با مردم كارى را نمىشناسند .

البته اين ويژگى تنها اختصاص به كبوتران ندارد بلكه تمامى حيواناتِ درون حرم ، از امنيت كامل برخوردارند . تا آنجا كه برخى كشتن مار يا عقرب حرم را نيز به پاس احترام و تكريم اين خانه جايز نمىدانند .

گمان دارم وجود كبوتران از ميان همهء حيوانات در حرم ، تنها به علّت شدّت انس آنها و كمى خشونتشان باشد . مطلب شنيدنى آنكه گفته مىشود : كبوتران حرم با وجود تعداد بىشمارشان ، كمتر بر روى كعبه قرار مىگيرند و به ندرت اين مطلب اتفاق مىافتد !

در سمت شرقى مكه و در زير كوه « ابو قبيس » چاهى است كه آن را « بئر الحمام » يا چاه كبوتران مىگويند . تعداد بسيارى از كبوتران در اين محل گردهم مىآيند و با آزادى تمام ، پس از نوشيدن آب به هر نقطه‌اى كه بخواهند پرواز مىكنند .

اين چاه بسيار قديمى است ، گمان دارم كه به دوران جاهليت برمىگردد . همچنين به نظر مىرسد كه احترام به اين كبوتران ، به دورانى بس دراز مىگردد . در هر صورت احترامى براى خانه بوده حال چه پيش از اسلام باشد و يا پس از آن .

و اين سخن كه كبوتران حرم از نسل كبوترى هستند كه بر در غار پيامبر صلى الله عليه و آله آشيانه ساخته بود ، خود موجب احترام و تكريم بيشترى نسبت به آنان است .

كبوتران تنها در اينجا مورد احترام نبوده‌اند بلكه از قديم عادت بوده است ؛ چرا كه فرزندان نوح آنان را مورد احترام و تجليل قرار داده‌اند . زيرا كبوتران ، نخستين بشارت دهندگان به آنان براى به وجود آمدن خشكى در دوران طوفان بودند . اين احترام در ميان مسيحيان نزديك به پرستش است و اين بدانجهت است كه كبوتران براى آنان در مقام روح القدس است . آنان مىگويند آن هنگامى كه حضرت مسيح را در كودكى در « روداردن » غسل مىدادند ، كبوترى آمد و بر سر حضرتش نشست و به همين منظور ، مسيحيان كبوتران را در كليساهاى خود در اماكن مذهبىشان به تصوير مىكشند . شما