مطرح الأنظار في تراجم أطباء الأعصار وفلاسفة الأمصار ( فارسى ) — الصفحة ٢٩٤
ثابت بن سنان بن ثابت قرة الطبيب الصابئى
حكايات غريبه ذكر كردهاند چون اغلب آنها خالى از اغراق نبود لذا بذكر آنها نپرداخت وفات ثابت بن ابراهيم بنا بنوشتهء مورخ خزرجى در يازدهم ذى القعده سنه خمس و ستين و ثلثمائه ( 365 ) در شهر بغداد اتفاق افتاد و تولد او بنا بنوشتهء مورخ مزبور در شهر ذى القعده ثلاث و ثمانين و مأتين ( 283 ) هجر ى در شهر ( رقه ) بوده ولى صاحب كتاب مختصر الدول وفات ثابت را در سال سيصد و شصت و نه ( 369 ) ضبط كرده *
از تأليفات حكيم مزبور دو كتاب در ما بين اطبا معروف است يكى كتاب اصلاح مقالات يوحنا بن سرابيون و ديگرى اجوبهء مسائلى است كه بعضى از اطباى عصر او از وى سؤال كردهاند * 2
1
ثابت بن سنان بن ثابت قرة الطبيب الصابئى
ثابت بن سنان بن ثابت قرة الطبيب الصابئى
- مكنى بابى الحسن و پسر سنان بن ثابت طبيب است كه ترجمهاش در باب سين بيايد ان شاء اللّه *
طبيبى فاضل و معالجى كامل بوده و از خلفاى عباسيّين ( الراضى باللّه ) و ( المتقى للّه ) و ( المستكفى باللّه ) و ( المطيع للّه ) را بطبابت خدمت كرده در سنه سيصد و سيزده ( 313 ) هجرى امور بيمارستان بغداد به او مفوض بوده * صاحب كتاب مختصر الدول در ترجمهء آن حكيم حذاقت سير فرمايد ( كان بارعا فى الطب عالما باصوله فكاكا للمشكلات من الكتب و كان يتوّلى تدبير البيمارستان ببغداد فى وقته ) و آن طبيب لبيب را كتاب تاريخ معتبرى است كه در آن كتاب وقايع و حوادث زمان خود را از سنه دويست و نود و پنج ( 295 ) هجرى تا حين وفات خود بتفصيل نكاشته و پسر خواهر وى كه ( هلال ) نام داشته بر آن تاريخ ذيلى نوشته * وفات حكيم بنا بنوشتهء مختصر الدّول در سنه سيصد و شصت و سه ( 363 ) هجرى اتفاق افتاد * ( سرى الرفأ ) شاعر مشهور اشعار ذيل را در مدح ثابت بن سنان ساخته *
هل للعليل سوى بن قره شافى * * بعد الاله و هل له من كافى
فكانه عيسى بن مريم ناطقا * * يهب الحياة بايسر الاوصاف
احيا لنا رسم الفلاسفة الذى * * اودى و اوضح رسم طب عافى
يبدو له الداء الخفى كما بدا * * للعين رضراض الغدير الصافى