مرآة البلدان ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٦٦
شرح متعلق به تبريز منقول از سياحت‌نامهء سياحان عالم نقل از سفرنامهء تاورنيه
حاجى عبد الله خوئى و غيره .
اسامى تجار مشهور دول خارجه : رالى تاجر يونان ، سواج اغلو تاجر يونان ، تمسجى تاجر سويس ، چلپى تاجر يونان ، قراگوزيان تاجر ارامنه و اسلامبول .
شرح متعلق به تبريز منقول از سياحت‌نامهء سياحان عالم نقل از سفرنامهء تاورنيه
شرح متعلق به تبريز منقول از سياحت‌نامهء سياحان عالم نقل از سفرنامهء تاورنيه
تاورنيه مسافر فرانسوى كه در سنهء هزار و چهل و شش هجرى مطابق هزار و ششصد و سى و شش مسيحى به ايران سفر كرده و از تبريز عبور نموده مىنويسد :
« تبريز واقع شده است در هشتاد و سه درجهء طولى و چهل درجهء عرضى در يك صحراى وسيع و اشجار به هيچ‌وجه در تبريز ديده نمىشود .
اطراف جلگهء شهر تبريز را جز طرف مغرب كوههاى بلند احاطه نموده .
عقيدهء جمعى اين است كه اكباتان پاىتخت مملكت مدى همين شهر تبريز است . على اى حال در اين وقت شهرى است بزرگ و پر جمعيت و تجارتگاه .
بناى عمارات غالبا از خشت خام و عمارات با طاق خشتى مسقف مىباشد .
صنعتگر زيادى از غريب و بومى در شهر تبريز متوطن‌اند . صنعت دباغى به خصوص ساغرى سازى در تبريز كمال رواج را دارد چكمه‌ها و كفشها از ساغرى كه از پوست خر يا قاطر است دوخته به اطراف مىبرند .
مسجدى در تبريز ديدم نهايت عالى ولى چون بانى آن سنى بوده اهل ايران آن را محترم نمىدارند و نماز در آن نمىگزارند « 3 » . گنبد اين مسجد از خارج با كاشيهاى ملون مزين است . در داخلهء گنبد با طلا و لاجورد آيات قرآنى را كتيبه كرده و انواع گل و بوته مرتسم است . در دو طرف مدخل اين مسجد دو منارهء باريك بلند ساخته شده است با وجودى كه مناره‌ها چندان نظرى ندارد مجوف‌اند و ظاهر آنها كاشى است ( چون در هزار و صد و نود هجرى مطابق هزار و هفتصد و هشتاد مسيحى در تبريز زلزلهء سختى شد يحتمل اين مناره‌ها در آن زلزله خراب شده باشد ) .
( 3 ) - متن : « گذارند » .