خزائن الملوك ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٠

ادويهء كه در نطولات و سعوطات و ضمادات و اطليه و غرغرهء صداع استعمال مىكنند

اول مشدد مكسور شكننده و پاره‌كنندهء سنگ‌ريزهء گرده و مثانه و غير آن مانند حجر اليهود و سنگ سرماهى و رماد عقرب و مانند آن و مفتتات جمع آن

مفتح

مفتح

به ضم اول كشايندهء سدد مانند اصل السوس و پوست بيخ كاسنى و بيخ باديان و نحو آن و مفتحات جمع آن و در اضمده همچو مرمكى و نمك طعام و پوست بيخ كبر و ترمس و پياز عنصل و بادام تلخ و بيخ نرجس و نحو آن

مفرح

مفرح

به ضم اول و كسر راى مهملهء مشدده فرحت‌دهنده مانند سيب و شراب و مفرحات جمع آن

مفيق

مفيق

به ضم اول و كسر فا بهوش‌آرنده مانند لولو و ورق طلا و نحو آن

مفشى

مفشى

به ضم اول پراگنده كنندهء رياح چون زيرهء كرمانى و مانند آن

مقطع

مقطع

بضم اول و فتح قاف جداكنندهء خلط لزج از سطح عضو كه ملاصق بدان باشد چون سكنجبين و آبكامه

مقئ

مقئ

بضم اول و فتح قاف قىآرنده مانند تخم ترب و مقيآت جمع آن

مقرح

مقرح

به ضم اول زخم‌كنندهء عضو مانند بلادر و مقرحات جمع آن

مقوى

مقوى

به ضم اول قوت بخشندهء عضو و مزاج مانند تفاح و سفرجل و طين مختوم و دهن ورد و غير آن و مقويات جمع آن

ملتئم

ملتئم

بضم اول و كسر همزه التيام و پيوستگى دهندهء جراحت

ملطف

ملطف

به ضم اول لطيف‌كنندهء اخلاط غليظه مانند حاشا و نحو آن

ملين

ملين

به ضم اول و ياى تحتانى مشدد نرم‌كنندهء شكم مانند شيرخشت و ترنجبين و فلوس خيارشنبر و نحو آن و ملينات جمع آن و در اضمده همچو قنه و اشق و مقل و ميعه و مخ و نحو آن

مملس

مملس

به ضم اول و سكون ثانى نرم و يكسان سازندهء سطح عضو

منضج

منضج

به ضم اول و كسر ضاد معجمه پزنده و باعتدال‌آرندهء قوام اخلاط و قابل‌دفع‌سازنده آن را و نيز پزندهء اورام و منضجات جمع آن و منضجات اخلاط بجاى خود تحرير خواهد يافت و منضج اورام چون شحم و زفت و راتينج و شمع و گل روغن و گندم پخته و نحو آن

منعظ

منعظ

به ضم اول و عين مهملهء مكسور نعوظآرنده مانند زنجبيل و بزر جرجير و نحو آن

منبت

منبت

به ضم اول و كسر موحده رويانندهء گوشت و ملحم نيز گويند

موسخ

موسخ

به ضم اول چرك‌آرندهء در زخمها مانند موم روغن

ناشف

ناشف

جذب‌كنندهء رطوبات سياله مثل آهك آب نديده و اسفنج

نفاخ

نفاخ

به تشديد فا نفخ‌آرنده مانند لوبيا و غير آن

هاضم

هاضم

اعانت‌كنندهء طبيعت بر طبخ و گذرانيدن غذا و خلط مثل مصطكى

اما ادويات مخصوصهء مستعمله در امراض هريك عضو از اعضاى جسمانى بدين شرحست

اما ادويات مخصوصهء مستعمله در امراض هريك عضو از اعضاى جسمانى بدين شرحست

-

ادويه مقوى دماغ - بارده

ادويه مقوى دماغ - بارده

مرواريد گل سرخ آمله نارنج بهاربهى بهارسيب بهار امرود ماء الورد

حاره

حاره

مغز بلادر مغز فندق تخم بالنگو زنجبيل سعد سنبل مشك عنبر عود قرنفل كندر روغن نرگس دماغ حيوانات تخم ماكيان تخم دراج شير ميش

ادويهء كه در نطولات و سعوطات و ضمادات و اطليه و غرغرهء صداع استعمال مىكنند

ادويهء كه در نطولات و سعوطات و ضمادات و اطليه و غرغرهء صداع استعمال مىكنند

صندلين نيلوفر