خزائن الملوك ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٤٣
چهارمى در احكام حسب كيفيت
؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ و معتاد خوردن سير را ايمنى از امراض صفراوى نمىباشد پس واجب‌ست احتيال ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ ؟ و ترك آن
بستم در بيان پختن غذا در اقسام ظروف و تدبير برآوردن و خوردن آن
بستم در بيان پختن غذا در اقسام ظروف و تدبير برآوردن و خوردن آن
بدانند كه غذا در ظروف ذهبى و فضى و حديدى صاف صيقل‌زده پختن بهتر باشد كه دوام اكل اغذيهء پخته در اناى ذهبى مقوى قلب و رافع توحش و مزيل ضعف‌ست و در اناى حديدى مقوى مثانه و اعضاى تناسل و موجب نعوظ و در اناى نحاسى قلعى اندوده پختن غذا جائزست اما در تجديد قلعى آن تاكيدى نموده‌اند و در بىقلعى جائز نيست و ايضا در ظرف گلين طبخ غذا مجوزست مگر شرط كرده‌اند كه زائد از يك بار نه پخته شود و كذا در ظرف سنگين زياده از پنج بار نشايد پخت و هرگاه طعام پخته در صحاف برآرند بايد كه آن را نپوشند مگر بسرپوش مشبك تا بخار باز نماند و در اثناى طبخ نيز سرپوش مشبك مىبايد تا بخار همى برآمده باشد و اوانى كه در ان طعام بايد خورد متمولان را فضّى و ذهبى و ديگران را چينى و آبگينى و مسى قلعى اندوده مىبايد ورزيد و اهل هند برنجى و غير آن جائز داشته‌اند
اما مشروب دو قسم‌ست
اما مشروب دو قسم‌ست
يكى شرب آب دومى شرب شراب
نخستين شرب آب
نخستين شرب آب
بايد دانست كه آب نوشيدنى معتدل البرودة مىبايد و آب به برف و شوره و غير آن سرد كرده دموىمزاج را موافق باشد و بلغمى مزاج را مضر اعصاب‌ست و محرورى را آب متوسط فى البرد و قليل البرد بايد نوشيد و در تشرب آب اطبا قواعد چند مقرر كرده‌اند
اول در وقت تشرب آب
اول در وقت تشرب آب
نزد محققين وقت شرب آب آنست كه چون طعام در معده فرونشيند و شروع بانهضام شود انگاه آب به قدر كفايت بنوشند و اين براى معتدل‌مزاجان‌ست و چغمينى گفته كه وقت شرب آب وجود عطش صادقست خواه بر طعام بود خواه بعد آن متصلا و هذا هو الحق و اجتناب ضرور است از آب مفرط البرودة بر غذاى مفرط الحرارة
دومى در اوقات منهيهء تشرب آب
دومى در اوقات منهيهء تشرب آب
محققين گفته‌اند كه تشرب آب بر ريق و عقب رياضت و حركت عنيفه و عقب جماع و عقب استحمام و بعد برخاستن از خواب طويل شب فورا و بر عطش كاذب و عقب تناول فواكه رطبه نهىست اما بايد كه محرور و مخمور را از شرب آب على الريق مانع نشوند و اگر اين كسان را پس از رياضت عطش غالب آيد بايد كه نخستين شراب ممزوج بماء حار بنوشند و پس از ان آب سرد
سومى در منع جمع مائين مختلفين
سومى در منع جمع مائين مختلفين
اطبا مقرر كرده‌اند كه اجتماع آب چاه و آب نهر و آب نهر و آب مطر و آب چاه و آب مطر ممنوع‌ست
چهارمى در احكام حسب كيفيت
چهارمى در احكام حسب كيفيت
بدانند كه آب بارد معتدل المقدار موافق‌ترين آبهاست جهت اصحا و مضرست