فتوح البلدان ( فارسى ) — الصفحة ١٥٩

فتحهاى شام

قريه‌هاى غزه به نام داثن رخ داد و آن ميان مسلمانان و بطريق « 1 » غزوه بود . جنگ شديدى در گرفت و در پايان ، خداى تعالى دوستان خود را نصرت و دشمنانش را شكست داد و جمعشان را بپراكند .

اين واقعه پيش از آمدن خالد بن وليد به شام بود . يزيد بن ابى سفيان در تعقيب آن بطريق رفت ، و به وى خبر رسيد كه روميان در عربه از سرزمين فلسطين گرد آمده‌اند ، پس ابو امامه صدى بن عجلان باهلى را سوى ايشان فرستاد كه با آنان مصاف داد و بزرگشان را بكشت و بازگشت .

ابو مخنف روايت كرده است كه در جنگ عربه شش فرمانده از فرماندهان رومى با سه هزار سپاهى به آن بلد آمده بودند ، و ابو امامه با جماعتى از مسلمانان سوى ايشان شتافت و آنان را شكست داد و يكى از فرماندهان را بكشت . سپس به تعقيب ايشان پرداخت ، و آنان به دبيه - كه همان دابيه است رفتند .

مسلمانان ، آنان را شكست داده غنيمت نيكويى بستاندند .

ابو حفص شامى از مشايخ اهل شام روايت كرد كه نخستين واقعه براى مسلمانان نبرد عربه بود و از زمان خروج از حجاز تا آن هنگام جنگى نكرده بودند و در فاصله بين حجاز تا موضع

( 1 ) . بطريق كه جمع آن بطارقه است ، در زبان عرب به معنى فرمانده و ژنرال رومى رايج شده است . در بسيارى از فرهنگها اين واژه معادل Patriarch ذكر شده كه از لفظ رومى ( لاتين ) Patriarcha مأخوذ است ( از جمله رك : . F . Steingass : Arabic - English Dictionary و نيز : . J . M . Cowan : ADictionary of Modern Written Arabic لكن اين استنباط چندان صحيح به نظر نمىرسد و به نظر مترجم كتاب حاضر ، كلمهء بطريق از Patricius مأخوذ است ، كه در اصل به اشراف يا عضو طبقهء ممتازه روم اطلاق مىشده است . واژهء اخير نيز به نوبهء خود ريشهء يونانى دارد و از لفظ natplkos مأخوذ است .