مجموعه آثار حلاج ( طواسين ، كتاب روايت ، تفسير قرآن ، كتاب كلمات ، تجريات عرفانى و اشعار ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٤٢

كتاب چهارم سيصد و چهل قطعه از تجربيات عرفانى

326 . تو را كفايت كند به اينكه چون هوشيارى پديد آيد ، هستى تو در تو پديد آيد .

پس حال سكر ( مستى ) چگونه باشد كه مستى سزاوار توست

اين دو حالى كه از من ديدى ، دو حال مستى و هوشيارى است

و من هميشه در يكى از اين دو حالم يا هوشيارى يا مستى

327 . از او پرسيدند جمع چيست ؟ گفت : اين جمع كه اين گروه مىگويند آن است كه چاره‌اى نداشته باشى و اسرار همه جمع‌آورى و پراكنده كنى آنها را در او . چون نه شبيهى دارد و نه ضدى .

328 . علامت و نشانهء تجلّى حق براى اسرار آن است كه سرّ چيزى نبيند كه عبارت بر آن تسلط يابد ، يا فهم او را دريابد . و هركس كه به سرّ فهم كند يا به زبان عبارت كند كه آنچه ديدم خاطر استدلال باشد نه نظر جلال .

329 . سرّهاى حق براى محتجبان هويدا نشود . چون تو به خلق محتجب گشتى ، حقّ سرّ خود را از تو پنهان كرد . و به پنهان كنندهء سرّ تعرض مكن . خود را در چيزى كه نمىفهمى به رنج مينداز . دور باد كه حقيقت از آن‌كه پديد آيد تا آن را به دست آرى .

330 . اين اشعار را سرود

مرا محافظت كردى تا مرا از چراگاه هلاكت نجات دهى

هنگام دشمنى ، عذر من تويى و هنگام تشنگى سيرابى من تويى

چون عارفى كه او را سرّ علوّ و برترى داده باشند

او را جز حق تعالى به كار نيايد

در درياهاى پرآب غواصى كنند تا گوهر وحى را بيابد

غواصّى كند و مهرهاى غيب را بشكند

از آن چيزى كه دل دوست اندوهگين را زنده كند

هركسى كه در رسيدن به دوست سرگشته باشد

او را مرده‌اى چون زنده ببينى

331 . بندگى آن است كه چون خداوند وظيفه‌اى بر دوش نهاد ، بر آن شرط را كه واجب است ، بجاى آورى . و شرط واجب آن است كه وظايف حق تعالى را بىآنكه چشمداشتى داشته باشى به انجام رسانى حتى اگر فضلى از ناحيه خداوند نبينى بلكه ، تو را از رؤيت فضل به تمامى محروم كند .