مجموعه آثار حلاج ( طواسين ، كتاب روايت ، تفسير قرآن ، كتاب كلمات ، تجريات عرفانى و اشعار ) ( فارسى ) — الصفحة ١٤٢

سورهء بقره

گفت : آن زمان كه براى ايشان پرتو افكند ؛ مقصود از ايشان دنيا و آخرت است . چند گامى بردارند و چون خاموش شود بر خلاف عقولشان بازايستند .

4 . فَتُوبُوا إِلى بارِئِكُمْ « 1 »

حسين بن منصور گويد : خداوند راهى را به او نشان ندهد مگر آنكه وى ابتدا « منيّت » خود را از ميان بردارد . خداوند متعال فرمود : « فَتُوبُوا إِلى بارِئِكُمْ فَاقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ » به درگاه پروردگارتان توبه كنيد و يكديگر را بكشيد .

تا مادامى كه قوهء تشخيص و تعقل دارى تو در عين جهل هستى كه عقلت تو را گمراه مىكند و تدبيرت را از بين مىبرد و راه را گم مىكنى ، چون آن از اى كاش و شايد [ برخاسته است ] .

5 . حسين بن منصور گفت : « تُوبُوا إِلى بارِئِكُمْ فَاقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ » « 2 » توبه محو از بشريت با اثبات الوهيّت است و فناء نفسها ( آدميان ) . از آنجا كه خداوند بلندمرتبه است و در اصل قديم است و همچنان باقى مىماند و از بين نمىرود .

6 . فَأَيْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ « 3 »

حسين بن منصور گفت : روى او آنجاست كه متوجه وى شوى و قصد او كنى . و گفت :

صورت تجلى خدا ، بر خلق چنين است ، مانند ماه كه نخستين هلالش در همه نواحى مشهود است ، در پشت ويرانه‌ها و بناها نهان مىشود ! و اگر اين ويرانه‌ها ، دور شوند و از ميانه برخيزند ! و اين ماه است ، در آن هنگام ، كه ( با چشم ما ) خواهد نگريست . ماه ديگر ( براى ما ) آنچه نظاره مىشد ، نخواهد بود .


( 1 ) . همان ، آيه 54 ؛ در درگاه آفريدگارتان توبه كنيد . ( 2 ) . همان ؛ در درگاه آفريدگارتان توبه كنيد و يكديگر را بكشيد . ( 3 ) . همان ، آيه 115 ، پس به هرجا رو كنيد همان‌جا رو به خداست .