قرآن و طب ( فارسى ) — الصفحة ٣٢٢
بررسى :
دكتر بىآزار شيرازى با توجه به علم فسيل‌شناسى و ديرين‌شناسى ، آيه‌ى 45 سوره‌ى نور را بر مراحل پيدايش حيوانات تطبيق مىكند و مىنويسد :
« دوران اول : فسيل‌هاى تريلوبيت‌ها ، انواع مرجان‌ها ، ماهيان زرده‌دار ، سوسماران ، ماران ، لاك‌پشتان و تمساح‌ها و خزندگان زمينى پديد آمدند . اين حيوانات جزء آن دسته‌اند كه بر شكم راه مىروند : فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى بَطْنِهِ
دوران دوم ( دوره‌ى ژوراسيك ) : پرندگان پيدا شدند كه قديمىترين آنها « اركئورنيت » است كه شبيه بچه كبوتر است ولى خوب نمىتوانسته پرواز كند و . . .
اين حيوانات جزء آن دسته‌اند كه بر دو پا راه مىروند : وَ مِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى رِجْلَيْنِ دوران سوم :
آثار نخستين پستانداران كه در اواخر دوره‌ى دوم به وجود آمدند ، پيدا شده است . در اين دوره پستانداران مثل اسب ، گاو ، شتر ، فيل و ميمون ، تنوع و كثرت پيدا كردند . و اين حيوانات از آن دسته‌اند كه بر چهار پا راه مىروند : وَ مِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى أَرْبَعٍ . « 2 »
دكتر پاك‌نژاد ابتدا به پيدايش موجودات تك‌سلولى از درياها مىپردازد و پس از شرح مفصلى به پيدايش ماهىها اشاره مىكند و سپس به فاصله‌ى سه مرحله‌ى بعدى اشاره مىكند :
اول : فاصله‌ى بين آنها كه در آب بودند و به خشكى كوچ كردند بوجود آمد . اين قسمت مخصوص ماهىها و خزندگان بود كه دستگاه تنفس و گردش خون نسبتا كاملى داشتند و راه رفتن اين دسته بيشتر بر شكم بود .
دوم : پرندگان بودند كه با هوا سروكار پيدا كردند و تغيير محيط دادند و تكامل يافتند . راه رفتن اين دسته بيشتر بر دو پا بود .
سوم : پستانداران ، يعنى تخم‌گذار تبديل به پستاندار و بچه‌آور شد . راه رفتن اين دسته بيشتر بر چهار پا بود .
سپس ايشان تحت عنوان : « اعجاز قرآن در مورد اشاره به حيواناتى كه به تدريج تكامل يافتند . » به تطبيق مراحل ذكر شده با آيه‌ى 45 سوره‌ى نور وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ ماءٍ فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى بَطْنِهِ . . .
مىپردازد و آن را يكى از بزرگترين معجزات قرآن مطرح مىكند . سپس توضيح مىدهد كه مىتوان آيه را دو صورت معنا كرد :
يكى اينكه هر ضمير آيه را به ضمير بعدى برگردانيم كه اين‌گونه معنا شود : از جنبندگان خزندگان و از خزندگان پرندگان و از پرندگان پستانداران .
و ديگر اينكه تمام ضماير آيه را به « دابه » برگردانيم كه اين‌گونه معنا مىشود : جنبندگان از آب بودند و از آنها خزندگان به وجود آمد بعد دوران پرندگان بود و در آخر پستانداران .
سپس ايشان متذكر مىشود كه پذيرش نظريه‌ى تكامل با ديندارى تنافى ندارد . « 3 »
بررسى :
بررسى :
1 - در مورد اين قسمت آيه‌ى 45 سوره‌ى نور وَ اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ ماءٍ بيان شد كه سه تفسير ( آفرينش انسان از نطفه - پيدايش نخستين موجود از آب - ماده‌ى اصلى بدن موجودات آب است ) « 4 » شده است .
2 - تطبيق تقسيم‌بندى دوران‌هاى پيدايش گياهان و حيوانات به سه قسمت آيه فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى بَطْنِهِ وَ مِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى رِجْلَيْنِ وَ مِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلى أَرْبَعٍ صحيح به نظر نمىرسد .
( 2 ) . گذشته و آينده‌ى جهان ، ص 39 - 42 با تلخيص . ( 3 ) . اولين دانشگاه و آخرين پيامبر ، ج 1 ، ص 150 - 154 . ( 4 ) . ر . ك : تفسير نمونه ، ج 14 ، ص 508 - 509 و نيز به مبحث « منشأ پيدايش حيات در زمين » و مبحث « مراحل خلقت انسان » مراجعه كنيد .