سيراف ( بندر طاهرى ) ( فارسى ) — الصفحة ٦١٦

« داستان كشته شدن رستم » گچبرى شماره 18 ايوان غربى قلعهء شيخ سيراف رستم و رخش را در چاهى نشان مىدهد ( ش 79 و 80 ) و به همين مناسبت شاهدى از شاهنامه مىآورم :

فرامرز چون پيش كابل رسيد * به شهر اندرون نامدارى نديد

بيامد بدان دشت نخجيرگاه * به جائى كجا كنده بودند چاه

بفرمود پس تا نهادند تخت * نهادند بر تخت زيبا درخت

برآهخت ازو جامهء خسروى * گشاد آن ميان بستن پهلوى

هميريخت بر تاركش بر گلاب * بگسترد بر تنش كافور ناب

بديبا تنش را بياراستند * وزانپس گل و مشك و مىخواستند

نبد جاى تن را همى بر دو تخت * تنى بود اگر سايه گسترد رخت ؟

يكى نغز تابوت كردند ساج * برو ميخ زرين و پيكر ز عاج

ز چاهى برادرش را بركشيد * هميدوخت جائى كجا خسته ديد

بشستند و كردش ز ديبا كفن * بجستند جائى بن نارون

برفتند بيداردل در گران * بريدند از او تختهاى گران

وزان پس تن رخش را بركشيد * بگيتى چو او اسب ديگر نديد

دو روز اندران كار شد روزگار * تن رخش بر پيل كردند بار

ز كابلستان تا بزابلستان * زمين شد بكردار غلغلستان

زن و مرد بود ايستاده بپاى * كسى را نبد بر زمين نيز جاى

دو تابوت بر دشت بگذاشتند * شب و روز بر دست برداشتند

به دو روز و يك شب بزابل رسيد * كسش بر زمين برنهاده نديد

بباغ اندرون دخمهء ساختند * سرش را بابر اندر افراختند

برابر نمودند زرين دو تخت * بدان خوابگه شد گو نيكبخت

همه مشك با گل برآميختند * بپاى گو پيلتن ريختند

در دخمه بستند و گشتند باز * شد آن نامور شير گردنفراز

چه جوئى همى زين سراى سپنج * كز آغاز گنجست و فرجام رنج ؟

چنان كه فردوسى گفته رستم و زواره را از چاه بيرون مىآورند و با جاه و جلال خاصى به طرف زابلستان مىبرند . دو روز و يك شب راه مىروند تا بزابل ميرسند و در باغى زيبا دخمه‌اى ساخته و دو تابوت در ميان آن دخمه مىنهند و گلهاى زيبائى بپاى آنان ريخته و به - سوگوارى مشغول مىشوند . پس از اين مراسم فرامرز پسر رستم بكابل لشكر مىكشد و شاه كابل را گرفته و به همان نخجيرگاه كه چاه كنده بودند ميبرد و از لبه چاه او را آويزان مىكند و آتشى روشن ميسازد و درخت و شغاد را هم ميسوزاند و تا يكسال سيستان و همه مردمش سوگوارى ميكنند و جامهء سياه بر تن مىپوشند و در اينجا اين داستان به پايان مىرسد .

رستم و رخش در چاه افتاده‌اند . شغاد در پشت درختى به تماشاى رستم ايستاده و رستم با تيرى شغاد و درخت را بهم دوخته است . از مجلس سى و پنجم مينياتورهاى شاهنامهء خطى فردوسى شمارهء 4361 ( سال 938 هجرى ) متعلق به موزهء ايران باستان