سنگ مزارها و كتيبه هاى تاريخى گرگان و استرآباد ( فارسى ) — الصفحة ٢٤
غارهاى باستانى منطقه گرگان
بقاياى اندام‌ها و استخوان‌هاى حيوانات شكارشده آن عهد در درون غار و اطراف آن به چشم مىخوردند .
غار كيارم در جلوى يك رودخانه فصلى در دامنه كوهى به ارتفاع هشت متر از سطح زمين كنده شده بود . هم‌اكنون طول آن 24 متر و ارتفاع دهانه آن‌هم 2 / 5 متر است كه در انتها بسيار باريك مىشود .
در ناحيه گرگان تاريخى از شرق به غرب و در دامنه بعضى از نقاط كوهستانى و كوهپايه‌اى غارهاى فراوان ديگرى هم به چشم مىخورند كه بايد مورد توجه و كنكاش قرار بگيرند . اهم اين غارها عبارتند از :
غار سيد رشيد : در يك كيلومترى جنوب شرقى روستاى سرحمام در دهستان فارسيان شهر گاليكش واقع و دهانه آن 6 متر و طولش 9 متر است .
غار سم تأسم : در 2 كيلومترى جنوب روستاى كيارم در حاشيه جاده كيارم به فارسيان ( جنوب گاليكش ) قرار گرفته است .
غار حمام خدايى : در يك كيلومترى روستاى پونو در دهستان فارسيان .
غار مغاره : در حاشيه روستاى نوده خاندوز ، در بلنداى يك كوه سنگى واقع شده و حدود 15 متر درازاى درونى آن است . اين غار را در گذشته « غار حاجيلر » و « غار على تقى خان » هم مىگفتند . لازم به ذكر است كه نوده خاندوز را كه در نزديكى آزادشهر واقع شده ، در گذشته نوده حاجيلر و نوده على نقى خان هم مىناميدند . پس از آنكه در دوره قاجار مردم على نقى خان را فرارى دادند ، آنجا را خاندوز يعنى خان گريزنده ناميدند .
غار لاكچى : در چهار كيلومترى ضلع شرقى روستاى فرنگ . 7
پير غار : در غرب روستاى فرنگ واقع در پير غار كه 4 دخمه دارد . اين دخمه‌ها مىتوانند گور دخمه‌هاى عصر ماديا هخامنشيان هم باشند .
غار ديوسفيد : در 2 كيلومترى جنوب شرقى روستاى شيرآباد منطقه خانببين واقع است .
غار گنج‌خانه : در جنوب بالاجاده و كردكوى قرار گرفته است .
غار دام‌دام : در 70 كيلومترى شمال شرق شهر گنبد و 5 كيلومترى روستاى ملك على تپه كه داراى 13 متر طول است .
غار ( دخمه ) آق‌بند : شمال گنبد كه 9 متر طول ، 4 متر عرض و 2 متر ارتفاع دارد .
غار محمدآباد كتول : در جنوب فاضل‌آباد ، نرسيده به مايان و در حاشيه راست جاده واقع است .