دائرة المعارف گياه درمانى ايران — الصفحة ٤٧٠
اسهال و استفراغ
خونى در همين كتاب و مصرف داروهاى مربوط به اسهال خونى بايد هربار مقدارى تخم خرفه را بجوشانيد و دائم به جاى آب خوردن از آب آن استفاده كنيد .
اسهال خونى همراه با صدا و گاز و نفخ : اگر اسهال خونى با صدا كردن شكم و ايجاد گاز و نفخ باشد ، گلنار فارسى ، زيره ، بلوط و تخم گشنيز را به نسبت مساوى مخلوط و روزى سه قاشق از آن را كفلمه كنيد .
* بارهنگ ، تخم مرو ، تخم خرفه ، تخم ترشك ، تخم ختمى ، اسفرزه ، نشاسته ، تباشير هندى و صمغ عربى همه را مخلوط كنيد و بو دهيد بعد با كمى گل ارمنى مخلوط كنيد و هر صبح ، ظهر و شب هر مرتبه يك قاشق از آن را همراه با آب بارهنگ يا آب خرفه ميل كنيد .
اسهال طولانى و مزمن : اگر مبتلا به اسهال شده‌ايد و طولانى و مزمن شده است بايد از خوراكىهايى كه با اين بيمارى سازگار نيستند پرهيز كنيد . مانند : قند ، شكر ، سركه ، گلاب ، آب سرد ، شير ، كره ، روغن ، گردو ، فندق ، آلو ، آلوچه براقانى ، تخم‌مرغ آب‌پز ، سبزيجات خام ، غذاهاى مانده ، انواع كنسرو ، همچنين بايد از جماع و فكر كردن نيز پرهيز كنيد .
به عنوان درمان 20 گرم سعد كوفى را نرم بساييد و با 200 گرم عسل مخلوط و هر صبح ، ظهر و شب يك قاشق ميل فرماييد .
* مقدارى انيسون را بو دهيد و با هم‌وزن آن ريشه‌ى انجبار مخلوط و بساييد . صبح ، ظهر و شب هر مرتبه يك قاشق شربت‌خورى از آن را كفلمه كنيد .
* مصطكى رومى ، صمغ عربى ، كوكنار ، تخم گشنيز و ناردانه را به نسبت مساوى مخلوط و هر صبح ، ظهر و شب يك قاشق چاىخورى از آن را كفلمه كنيد .
* هر روز اسفرزه يا تخم تره يا تخم ريحان را بو دهيد و بخوريد .
* روزى سه بار هر مرتبه يك قاشق سوپ‌خورى اسفرزه و كمى نبات را در يك استكان آب جوش مخلوط و بنوشيد و روى آن ليمو ترش و يا پرتقال بخوريد .
* گوشت يا جگر را كباب كنيد و خوب بجويد و تفاله آن را بيرون كنيد .
* زرده‌ى تخم‌مرغ را در سركه بپزيد و بخوريد .
* چهار عدد به را قطعه‌قطعه كنيد و در يك ليتر آب نيم ساعت بجوشانيد و آب صاف‌كرده‌ى آن را به مرور بخوريد .
* تخم گشنيز بو داده و تخم خرفه از هركدام 10 مثقال نرم كرده و روزى سه بار هر مرتبه يك قاشق مرباخورى آن را بخوريد .
* بلوط ، سماق ، آرد سنجد ، تخم مرو ، تخم گشنيز بو داده ، خرنوب ، كنار و عود هندى همه را نرم كنيد و روزى سه مرتبه هربار يك قاشق مرباخورى از آن را بخوريد .
* يك عدد به را گود كنيد و داخل آن مقدارى جوز بوياى كوبيده بريزيد و درب آن را ببنديد و كنار آتش آن‌قدر بپزيد ، تا رنگ آن تيره شود بعد بخوريد .
* سماق را با تخم گشنيز مخلوط ، بكوبيد و بخوريد .
اسهال و استفراغ
اسهال و استفراغ
هنگامى كه اسهال با استفراغ توأم باشد خاك‌شير و تاج‌ريزى را باهم بجوشانيد و آب صاف‌كرده‌ى آن را با نبات شيرين كنيد و به مرور بنوشيد .
* تاج‌ريزى را به تنهايى بجوشانيد و به مرور آبش را بنوشيد .
* خلال نارنج ساييده شده را با عسل مخلوط و روزى سه قاشق ميل فرماييد .
* 20 گرم تباشير را نرم بساييد و با يك ليتر عرق نعناع مخلوط و هر 15 دقيقه يك فنجان بنوشيد .
* گل تباشير ، تباشير قلمى ، تباشير صدفى و جوهر تباشير از هركدام 5 گرم همه را نرم بساييد و با