صحاح الفرس ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٧

فصل ياء « 11 »

فصل واو « 1 »

وارن « 2 » : بند دست باشد ميان ساعد و بازو .

آغاجى گفت :

بيت

زمانى دست كرده جفت رخسار * زمانى جفت زانو كرده وارن

ورفشان « 3 » : « شفيع » بود . مسعود غزنوى « 4 » گفت :

بيت

دادم بده و گرنه كنم « 5 » جان خويشتن * مدح امير و « 6 » نزد تو آرم به ورفشان « 7 »

وارونه « 8 » [ و ] ( وارون : باشگونه باشد و بدبخت و « 9 » شوم « 10 » )

فصل ياء « 11 »

يازان « 11 » : آهنگ كنان « 12 » باشد . شهرهء آفاق گفت :

بيت « 13 »

ز همه خوبان سوى تو بدان يازم « 14 » من * كه همه خوبى سوى رخ تو « 15 » يازان شد

( نظامى گفت : [ بيت ]

بيازم نيمشب زلفت بگيرم * چو شمع صبح در پيشت بميرم

) يازيدن : آهنگ كردن و بلند بر « 16 » شدن باشد .

ياسمن « 17 » و ياسمين : هر دو يكى است ( گلى باشد خوش‌رنگ )

يكان « 18 » : يك يك باشد و بمعنى « يگانه » نيز بود .

سوزنى گفت :

بيت « 19 »

ورا نگويم از اركان دولت است يكى * كه او بجاه « 20 » زاركان دولتست يكان « 21 »

يكران « 22 » : لون اسپست « 23 » ميانهء زرد و بور ( مبارك - شاه غزنوى گفت : [ بيت ]

از براى نعل يكرانش بهر سى روز چرخ * از مه نو نعل و مسمار از ثريا ساخته

) يكون « 24 » : جامه بود « 25 » كه از حرير سازند « 26 » .

بو شعيب گفت :

بيت

تو بياراسته بآرايش « 27 » * چه بكرباس و چه بخز و « 28 » يكون

( 1 ) - ك : فقط « الواو » ( 2 ) - د : در حاشيه به خط كاتب : « بالتركى درسك » / ط : وارون ( 3 ) - ط : ورقان / د : ورفان [ اين لغت در « لف 354 » ، « ورفان » با راء مشدد آمده و برهان قاطع نيز آن را بفتح اول و ثانى مشدد و فاى بالف كشيده و بنون زده ضبط كرده اما در نسخهء « ك » بطور وضوح دوبار « ورفشان » با شين ذكر شده و چون لفظ « ورفشان » - « برفشان » در مورد شفيع صحيح‌تر به نظر رسيد ضبط نسخهء « ك » متن قرار داده شد ] ( 4 ) - د : « غزنوى » ندارد / ط : مسعود سعد غزنوى ( 5 ) - ط : « دادم بدم و گر نكنم . . . » ( 6 ) - ط : « و » ندارد ( 7 ) - ط : بوزقان / د : بورفان ( 8 ) - ط : واروند ( 9 ) - د : واژگونه و بدبخت و شوم باشد / ك : « وارون - بدبخت و شوم باشد » ( 10 ) - شاهد وارون در وفائى [ لبيبى گفته : بيت ندانم بخت را با من چه كين است * بكه نالم همين ( « لف 366 » : بكه ) زين بخت وارون ] ( 11 ) - ك : « اليا » ( 12 ) - ط : كيان ( 13 ) - د : اين شاهد را ندارد ( 14 ) - ك : كردم روى ( 15 ) - ط : سوى تو بدان ( متن از لفس 381 ) ( 16 ) - ك : بلندتر ( 17 ) - د . « و » ندارد ( 18 ) - شاهد « يكان » در وفائى [ كمال الدين اسمعيل گفته : بيت دمى برآور و پس انتهاز فرصت كن * ز بام در خزو عالم ( ديوان : آن را ) يكان يكان برسان ] ( 19 ) - د / ك : شاهد را ندارد ( 20 ) - ط : اجاره ( متن از وفائى ) ( 21 ) - ط : يكى ( 22 ) - ك : « يكران - رنگ اسپست ميان زرد و بور » و مثال را ندارد ( 23 ) - ط : اسب ( 24 ) - ك : اين لغت را ندارد ( 25 ) - د : جامهء باشد ( 26 ) - ط : باشد ( 27 ) - د : تو بىآرايش آراسته ( 28 ) - ط : بخزيكون / « لف 393 » : بخزيكسون