صحاح الفرس ( فارسى ) — الصفحة ٢٣٤

فصل باء « 7 »

بشليدن « 1 » : دوشانيدن بود و « نبشلد » يعنى ندوشد « 2 » .

بشوتن « 3 » : ميمون است .

بشوليدن : ديدن و دانستن باشد ) .

بلندين : پيرامن در باشد . شاكر بخارى گفت :

بيت « 4 »

درو افراشته درهاى [ سيمين ] * جواهرها نشانده در بلندين

بهرمان « 5 » : دو معنى دارد : اول « 6 » ياقوت سرخ باشد « 7 » . بهرامى گفت :

بيت « 8 »

چو پيروزه گشته « 9 » است غمگين دل من * ز هجران آن دو لب بهرمانى

دوم « 10 » حرير رنگ كردهء « 11 » رنگ رنگ بود .

فرخى گفت :

بيت

گلستان بهرمان دارد هميشه شيرخوارستى * لبان كودكان شيرخواره بهرمان باشد

بهمن « 12 » : ( سه معنى دارد ) : اول « 13 » گلى است كه بزمستان نيز باشد . دوم « 14 » بهمن پسر اسفنديار رويين‌تن ( است ) سيوم « 15 » ماه يازدهم است از سال باصطلاح پارسيان كه « 16 » ماه دوم زمستان باشد « 17 » .

( به همان « 18 » : تابع فلانست يعنى « فلان و به همان » و گله باشد كه متبوع بود يعنى « به همان و فلان » و استعمال اين لفظ در حق كسى كنند كه از غايت خست و حقارت نام او نتوان بردن .

مولانا شمس الدين قواس [ گفت : بيت ]

حسبة للّه نظر كن يك زمان در كار من * تا رهم از منت احسان به همان و فلان

) بون « 19 » : « بن » باشد . دقيقى گفت :

بيت « 20 »

موج كريمى برآمد از لب دريا * ريگ « 21 » همه لاله گشت از سر تا بون

بوقلمون : ديباييست كه بروم بافند « 22 » و هر زمان برنگى « 23 » ديگر نمايد « 24 » . ( و مرغى را نيز گويند كه هر ساعت برنگى گردد « 25 » ) « 26 »

بومهن و بومهين : زلزله باشد .

( 1 ) - ك : « بشليدن - دوشانيدنست » / ط : دوشانيدن ( كذا ) ( 2 ) - ط : بدوشد / د : ندوسد ( 3 ) - ط : يشويز ( 4 ) - د / ك : شاهد را ندارد ( 5 ) - ك : « بهرمان - اول ياقوت سرخ است . 2 حرير رنگ رنگ » ( 6 ) - د : ( ا ) ( 7 ) - شاهد « بهرمان » در وفائى [ هندوشاه گفته : بيت بگذار بهره‌هاى مؤجل كه در بهشت * بهر تو بهره‌هاست مؤجل ز بهرمان ] ( 8 ) - د : اين شاهد را ندارد ( 9 ) - ط : گشت ( 10 ) - د : ( ب ) ( 11 ) - د : « رنگ كرده » ندارد ( 12 ) - ك : « بهمن - اول گلى است كه در زمستان باشد . 2 بهمن پسر روئين . سيم ماه يازدهم از سال كه ماه دوم زمستان است » ( 13 ) - د : ( 1 ) ( 14 ) - د : ( ب ) ( 15 ) - د : ( ج ) ( 16 ) - د : « كه » ندارد ( 17 ) - شاهد چون زال بستهء قفصم نوحه‌زان كنم * تا رحمتى بخاطر بهمن درآورم نى نى كه با غم است مرا انس لاجرم * مريم صفت بهار به بهمن درآورم ] نشگفت اگر چو آهوى چين مشك بر دهم * چون سر بخورد سنبل و بهمن درآورم ] ( 18 ) - اين لغت فقط در « د » آمده است . ( 19 ) - « بون - بن درخت باشد » ( 20 ) - د / ك : شاهد را ندارد ( 21 ) - ط : سرشك ( « متن از « لف 303 » ) ( 22 ) - د : كنند ( 23 ) - د : رنگ ( 24 ) - ك : بعضى گويند ديبائيست كه در روم بافند و هر لحظه برنگى ديگر گردد ( 25 ) - داخل دو هلال در « ك » آمده است ( 26 ) - شاهد « بوقلمون » در وفائى [ خاقانى گفته : بيت دو رنگى شب و روز سپهر بوقلمون * پرند عمر ترا مىبرند رنگ بهار ]