مرورى بر تاريخ و مبانى طب سنتى اسلام و ايران ( فارسى ) — الصفحة ١٩٦

14 - 6 - 6 - پنيرك

پنيرك

( Malvaceae )

است .

نامهاى گياه

لاتين :

Malva sylvestris L .

فارسى : پنيرك ، اوت‌پر - فوچاكو ، كوكر ، پچكو

عربى : خبّازى - الّدهما

انگليسى :

Common mallow , Marsh mallow

اندام دارويى : گلها بخش دارويى گياه را تشكيل مىدهد . گلها در محور برگها و در دسته‌هاى 15 - 2 تايى قرار دارند . دمگلها معمولا از دمبرگها كوتاه‌تر و معمولا بعد از باز شدن غنچه به حالت مستقيم هستند .

مواد موثره : مهم‌ترين مادّه‌ى موثر گلهاى پنيرك ، موسيلاژ است كه در اثر هيدروليز آن گالاكتوز ، آرابينوز ، گلوگز ، رامنوز و اسيد گالاكتورونيك به وجود مىآيد .

موارد استفاده : در درمان گاستروآنتريت ، علايم سرماخوردگى ، التهاب دهان و گلو و سرفه مورد استفاده قرار مىگيرد .

موارد استفاده در پزشكى گذشته : در طب گذشته از پنيرك به صورت خوراكى به‌عنوان نرم‌كننده در درمان سرفه ، ادرارآور و به صورت موضعى به‌عنوان شستشودهنده در درمان زخم‌ها استفاده مىشده است .

آثار فارماكولوژيك : با توجه به اينكه ميزان موسيلاژ در دوز مصرفى بسيار پايين و غلظت آنتوسيانين به اندازه‌ى كافى مىباشد ، لذا اثرات درمانى ، به آنتوسيانين‌ها نسبت داده مىشود ؛ امّا وجود موسيلاژ در گل پنيرك سبب بروز اثرات ضد التهابى ، و بهبود زخمها ، نرم‌كننده و پوشش‌دهنده مىشود .