مرورى بر تاريخ و مبانى طب سنتى اسلام و ايران ( فارسى ) — الصفحة ١٨٠
3 - 6 - 6 - اسفرزه
موسيلاژ مىباشد .
نامهاى گياه
لاتين :
Plantago ovata Forsk
فارسى : اسفرزه ، اسفرزه رسمى
عربى : بزرقطونا
انگليسى :
Spongel seeds , Pale psyllium seeds , Blonde psyllium ,
Indian plantago seeds
اندام دارويى : دانه‌ها و پوست دانه ، اندام دارويى اين گياه را تشكيل مىدهد .
مواد موثره : دانه‌هاى اسفرزه داراى موسيلاژ ، پروتئين ، قند ، روغن ثابت و تانن مىباشد . موسيلاژ حاصل از آن داراى دو بخش است كه يك قسمت در آب سرد و قسمت ديگر در آب گرم محلول است .
موارد استفاده : از دانه اسفرزه ، به‌عنوان ضد سرفه ، ضد التهاب دستگاه گوارش ، مليّن و در درمان سندرم روده‌ى تحريك‌پذير استفاده مىشود . از موسيلاژ آن در فرآورده‌هاى آرايشى ، به‌عنوان امولسيون‌كننده و از پوست دانه‌ها به صورت موضعى در رفع تحريك پوست استفاده مىگردد .
موارد استفاده در پزشكى گذشته : از اسفرزه در طب گذشته به صورت خوراكى به‌عنوان ملين و به صورت موضعى به‌عنوان ضد التهاب استفاده مىشده است .
آثار فارماكولوژيك : موسيلاژ دانه‌ها ، با ايجاد لايه‌ى محافظ بر مخاط روده‌ها عمل تسكين‌دهنده در موارد التهاب را نشان مىدهد . رژيم