مخزن الأدوية ( ط . ج ) — الصفحة ٨٥٦

فصل الطاء مع الالف

ضرس العجوز : شوك السعدان را نامند و گويند حسك است .

ضرضم : به عربى نام اسد است و سباع نر را نيز نامند .

ضرغم و ضرغام و ضرغامه : همه اسم اسد است .

ضرف : به عربى درخت انجير را نامند .

ضرم : به فتح به عربى فرخ العقاب است .

ضرم : به ضم اسطوخودوس است .

ضرو : به كسر اول سگ شكارى است و ماده آن را ضروه نامند و جمع آن ضيراء است .

ضروع : به ضم به عربى انگور سفيد بزرگ دانه را نامند .

ضروع الكليه : درخت زقوم را نامند و بعضى گفته‌اند اسم ثمر آنست .

ضرى : به فتح اول و تسكين ثانى آب غوره زرد و يا سرخ كه به زنبق بريزند و نبيذ سازند .

ضريب : به فتح صفيع و ثلج و جليد را نامند .

ضريب الثول : شيريست كه بدوشند بعضى را بر بعضى و نيز شير دوشيده از چند شتر در يك ظرف را نامند .

ضريك : كركس نر است .

ضريم : صمغ درختى است .

فصل الضاد مع الفاء

فصل الضاد مع الفاء

ضفادى : ضفادع است .

ضفايرالجن : پرسياوشان است .

ضفعان : ثمر سعدان است .

ضفطار : ضب هرم است كه به فارسى سوسمار پير نامند .

ضف : به ضم و به تشديد فا دابه‌ايست كوچك كه به فارسى سرخك و شب‌گز و به هندى كهتمل نامند .

فصل الضاد مع الميم

فصل الضاد مع الميم

ضماد : به كسر اول به عربى اسم عصابه است كه بر جراحت بندند و به اصطلاح اطباء ادويه مطبوخ يا مايع است كه قوام آن غليظ باشد كه بر عضو گذارند و در قرابادين به تفصيل ذكر يافت و جمع آن اضمده و ضمادات آمده .

ضمج : به فتح اول و سكون دوم به عربى اسم كرمى است كه به هندى كهتمل نامند .

ضمجع : ناقه بزرگ را نامند .

ضميران : اسم عربى شاهسفرم است .

فصل الضاد مع الواو

فصل الضاد مع الواو

ضوع : بوم نر را نامند كه به فارسى كول نر گويند جمع آن اضواع و ضيعان آمده .

ضولج : به فتح و افصح به صاد مهمله است اسم عربى فضه است .

ضوسير : بادروج است .

ضويطه : خمير نرم پرآب است .

فصل الضاد مع الهاء

فصل الضاد مع الهاء

ضهر : سلحفاة است .

فصل الضاد مع الياء المثناة التحتانيه

فصل الضاد مع الياء المثناة التحتانيه

ضياح : به فتح لبن رقيق ممزوج است .

ضيب : به فتح دواب البحر است و حب لؤلؤ را نيز نامند .

ضيثم و ضيغم و ضيغمى : همه نام اسد است .

ضيج : به فتح مقل نضج است .

ضيراك : به عربى نام نوعى از ماهى است .

ضيس : به كسر به عربى اسم صابون است .

ضيمران : شاهسفرم است و بادروج را نيز نامند .

ضيوان : به فتح اول و سكون دوم و فتح واو و نون گربه نر را گويند جمع آن ضياون .

باب الطاء المهمله *

باب الطاء المهمله *

فصل الطاء مع الالف

فصل الطاء مع الالف

طاباق : آجر بزرگ را نامند .

طابه : به عربى اسم خمر است و خمر طيب صافى را نيز كه به فارسى ميخوشخوار نامند و نيز نام ثمريست كه در مدينه طيبه مىشود .

طابق : معرب تابه فارسى است كه تاجن نيز نامند و آن ظرفى است كه بر آن نان مىپزند و جمع آن طوابق و طوابيق آمده .

طاثر : اسم عربى سرشير است .

طاخك : آزاد درخت است و گفته‌اند ثمر آنست .

طارطقه : ماهودانه است كه معروف به حب الملوك است .

طاركيس : علك البطم است و حبة الخصرا را نيز نامند .

طارنى : نوعى از خزف است .

طاريفه : دند است .

طارى : اطواق است و آن خمريست كه از آب درختى كه به هندى تار نامند به عمل مىآورند و آن را هرى گويند و درخت اين به افراط در عظيم‌آباد و در بنگاله هم بعضى جاها كمتر .

طاسا : مارقشيشا است .

طاطس : چوب صنوبرى است كه مانند مشعل مشتعل گردد .

طاطياوس : اسم يونانى نوره است .

طافره : رماد است .

طانوبيش : به يونانى مر است .